Πώς θα κάνετε την οικογένεια σας ευτυχισμένη και δυνατή;

12 Σχόλια

Σίγουρα πολλές φορές διερωτηθήκατε για το ποια είναι εκείνα τα πράγματα που προσφέρουν ευτυχία και δύναμη σε μια οικογένεια. Η ευτυχία στην οικογένεια είναι από τα σημαντικότερα αγαθά που επιδιώκει να απολαμβάνει ένας άνθρωπος στη ζωή του. Ο στόχος αυτός δεν είναι εύκολο να επιτευχθεί. Δεν εξαρτάται από τη σύνθεση της οικογένειας.

Στην εποχή μας πολλές οικογένειες δεν έχουν την παραδοσιακή δομή. Οποιαδήποτε ομάδα ανθρώπων με ή χωρίς βιολογική σχέση που αποφασίζουν να ζήσουν μαζί σε ένα νοικοκυριό μπορούν να θεωρηθούν ως μια οικογένεια. Τα υλικά αγαθά δεν είναι αρκετά για να κάνουν μια οικογένεια ευτυχισμένη.

Για να επιτύχουμε να έχουμε μια ευτυχισμένη, λειτουργική και δυνατή οικογένεια χρειάζεται μια συνεχής προσπάθεια για όλη μας τη ζωή. Απαραίτητη προϋπόθεση για την ευτυχία οποιασδήποτε οικογένειας είναι η έντονη, ειλικρινής επιθυμία και δέσμευση των μελών της να ζουν μαζί. Εμπιστεύεται ο ένας τον άλλο, νιώθουν ασφάλεια όταν είναι μαζί, τηρούν τις υποσχέσεις και είναι συνεπείς στις υποχρεώσεις τους ο ένας προς τον άλλο.

Η προσαρμοστικότητα είναι βασική αρετή που θα σας επιτρέπει να λύνετε προβλήματα και να ξεπερνάτε κρίσεις. Από τα προβλήματα πρέπει να αποκομίζετε διδάγματα που συζητώντας τα μεταξύ σας θα καθορίζετε κοινές αξίες και τρόπους λειτουργίας της οικογένειας σας.

Μην απογοητεύεστε στις δυσκολίες της ζωής και ποτέ μη τα βάζετε κάτω. Στηρίζετε ο ένας τον άλλο στις φουρτούνες της ζωής. Αποδεχτείτε ότι τέλεια οικογένεια δεν υπάρχει όπως και ότι κανείς δεν είναι τέλειος. Αποδεχτείτε και σεβαστείτε τη διαφορετικότητα του κάθε μέλους της οικογένειας σας. Μάθετε να συγχωρείτε και ο καθένας να αναλαμβάνει τις δικές του ευθύνες με αδιάκοπη προσπάθεια αυτοβελτίωσης για το κοινό καλό.

Η καλλιέργεια ορθών τρόπων επικοινωνίας, η έκφραση αγάπης, η συνεύρεση των μελών της οικογένειας για φαγητό, υποχρεώσεις, επετείους, γιορτές αλλά και για τακτική ψυχαγωγία αποτελούν στυλοβάτες της λειτουργίας, της ευτυχίας και της δύναμης μιας οικογένειας.

Ακούτε ο ένας τον άλλον με προσοχή. Σεβαστείτε την αντίθετη γνώμη. Μη διακόπτετε το συνομιλητή σας προτού τελειώσει και ενθαρρύνετε τη θετική συμπεριφορά. Ωστόσο να επιτρέπετε την έκφραση αρνητικών συναισθημάτων. Δεχτείτε να συμμερίζεστε κάθε μορφής συναισθήματα και δουλέψετε μαζί με ειλικρίνεια για να λύνετε τα προβλήματα ή παρεξηγήσεις. Εκφράζετε τακτικά την αγάπη  σας με λόγια αλλά και έμπρακτα.

Κάνετε όσο το δυνατό περισσότερο πράγματα μαζί με την οικογένεια σας. Ψυχαγωγηθείτε, παίζετε και γελάτε όσο το δυνατό περισσότερο μαζί. Θα δημιουργείτε έτσι κοινές αναμνήσεις που ενδυναμώνουν τα μέγιστα τους ισχυρούς δεσμούς αγάπης και νοσταλγίας που θα σας ενώνουν για όλη τη ζωή. Από τον καθένα μας εξαρτάται να συμβάλλει έτσι ώστε η οικογένεια του να γίνεται όσο το δυνατό πιο ευτυχισμένη και δυνατή.

Οι δεξιότητες που απαιτούνται για αυτό δεν είναι δοτές ή έμφυτες αλλά αποκτιούνται με σκληρή συνεχή προσπάθεια. Η  καλλιέργεια ορθής επικοινωνίας, προσαρμοστικότητας, ομαδικότητας, αγάπης, αλληλοστήριξης, συνέπειας, σεβασμού και ευγένειας, μπορούν να βοηθούν τα μέγιστα για μια ευτυχισμένη και δυνατή οικογένεια.

Πηγη

Advertisements

Θηλασμός και κάπνισμα

8 Σχόλια

Όλοι μας γνωρίζουμε πλέον τις βλαβερές συνέπειες του καπνίσματος σε παιδιά και ενήλικες. Παρόλα αυτά, πρόσφατη ανασκόπηση μελετών για την συχνότητα του καπνίσματος στην Ελλάδα έδειξε ότι κατέχουμε μία από τις πρώτες θέσεις στην Ευρώπη, με ποσοστά ανδρών καπνιστών σε μεγάλα αστικά κέντρα στο 51% και γυναικών στο 39% (1). Τι συμβαίνει λοιπόν με ένα σημαντικό ποσοστό καπνιστριών γυναικών που φέρνουν ένα μωρό στον κόσμο; Μπορούν να θηλάσουν ή κάτι τέτοιο απαγορεύεται;

Η επιστήμη μας λέει ότι το κάπνισμα της λεχώνας δεν είναι αντένδειξη για το θηλασμό του παιδιού της. Σύμφωνα με την Αμερικανική Παιδιατρική Ακαδημία, «το κάπνισμα της μητέρας δεν αποτελεί αντένδειξη για την έναρξη ή την συνέχιση του θηλασμού, αλλά οι επαγγελματίες υγείας θα πρέπει να συμβουλεύουν τις καπνίστριες μητέρες να αποφεύγουν το κάπνισμα στο σπίτι και να κάνουν κάθε προσπάθεια για να το κόψουν όσο πιο γρήγορα γίνεται» (2).

Στην πραγματικότητα το δίλημμα «κάπνισμα ή θηλασμός» δεν υπάρχει. Το τσιγάρο έχει βλαβερή επίδραση στο μωρό, είτε αυτό θηλάζει είτε όχι. Το παθητικό κάπνισμα από τη μητέρα ή τον πατέρα είναι παράγοντας κινδύνου για την υγεία του παιδιού. Από την άλλη μεριά ο θηλασμός είναι ένας δυνατός προστατευτικός παράγοντας για την υγεία του παιδιού. Και αντίστροφα, ο μη θηλασμός του, η διατροφή του με ξένο γάλα με μπιμπερό, αποτελεί πρόσθετο παράγοντα κινδύνου που αυξάνει την πιθανότητα εκδήλωσης πολλών σωματικών και ψυχικών προβλημάτων.

Για να το πούμε διαφορετικά, ένα μωρό που θηλάζει μητέρα μη καπνίστρια προστατεύεται μέσα από δύο πράγματα, το θηλασμό και την εισπνοή καθαρού αέρα. Ένα δεύτερο μωρό που πίνει μπιμπερό ξένου γάλακτος από μητέρα καπνίστρια κινδυνεύει από δύο πράγματα, από το μη θηλασμό του και από το παθητικό κάπνισμα. Τέλος ένα τρίτο μωρό που θηλάζει μητέρα καπνίστρια κινδυνεύει από ένα πράγμα, το κάπνισμα, ενώ ταυτόχρονα προστατεύεται από ένα άλλο, το θηλασμό, έτσι που τελικά κινδυνεύει λιγότερο σε σύγκριση με το δεύτερο μωρό. Το κάπνισμα πειράζει ακόμα περισσότερο το μωρό που δεν απολαμβάνει την σημαντική προστασία στην υγεία του μέσα από το μητρικό θηλασμό. Τα οφέλη του θηλασμού είναι τόσα πολλά και ανεκτίμητα που δε μπορούν να ξεπεραστούν από την επιβάρυνση του μητρικού γάλακτος με ουσίες του τσιγάρου. Ο μη θηλασμός για ένα μωρό καπνίστριας είναι ένας επιπλέον επιβαρυντικός παράγοντας για την υγεία του. Στερείται των ζωντανών ανοσοποιητικών κυττάρων, των ενζύμων, των ορμονών και των αυξητικών παραγόντων που περιέχονται σε αφθονία στο μητρικό γάλα και που το θωρακίζουν ενάντια σε επιβλαβείς περιβαλλοντικούς παράγοντες όπως ο καπνός.

Το παθητικό κάπνισμα σε μωρό που είτε θηλάζει είτε όχι, είτε εκτίθεται στον καπνό της μητέρας είτε του πατέρα, αυξάνει την πιθανότητα το παιδί να πάθει συχνότερες ωτίτιδες και αναπνευστικές λοιμώξεις. Μεγαλώνει τον κίνδυνο για αλλεργική ευαισθητοποίηση του παιδιού, με συνέπεια επεισόδια βρογχόσπασμου και απώτερα άσθμα. Εισπνοή καπνού σε μεγάλες δόσεις προκαλεί στο παιδί νευρικότητα, ενοχοποιείται στο Σύνδρομο ελλειματικής προσοχής και υπερκινητικότητας, ενώ αυξάνει τον κίνδυνο για Σύνδρομο αιφνίδιου βρεφικού θανάτου. Συνδέεται σε βάθος χρόνου με εμφάνιση καρκίνου.

Όλα τα παραπάνω τα αντιμάχεται ο θηλασμός, τόσο περισσότερο όσο πιο αποκλειστικός και μακροχρόνιος είναι. Ο μητρικός θηλασμός είναι προστατευτικός παράγοντας ενάντια σε ωτίτιδες, λοιμώξεις, αλλεργίες, άσθμα, σύνδρομο βρεφικού θανάτου και καρκίνους της παιδικής ηλικίας. Προστατεύει επιπλέον μια καπνίστρια μητέρα από τον κίνδυνο εμφάνισης καρκίνου του μαστού και ωοθηκών. Επομένως η μητέρα που δε μπορεί να κόψει το κάπνισμα καλό θα ήταν να θηλάζει, ώστε να αυξήσει την προστασία τη δική της και του παιδιού της από ορισμένες βλαβερές συνέπειες από την έκθεση στον καπνό.

Μία μελέτη από την Τουρκία, δημοσιευμένη το 2009 (3), θέλησε να εξετάσει την επίδραση του παθητικού καπνίσματος στην ανάπτυξη και την συχνότητα λοιμώξεων των βρεφών, και να διευκρινίσει κατά πόσο ο θηλασμός δρα προστατευτικά ενάντια στις βλαβερές συνέπειες του καπνού.  Μελετήθηκαν 254 μωρά ηλικίας 6-7 μηνών.   Βρήκαν ότι τα μωρά καπνιστριών μητέρων είχαν 9 φορές περισσότερες αναπνευστικές λοιμώξεις. Εκείνα καπνιστριών που θήλαζαν είχαν μόνο 3 φορές περισσότερες λοιμώξεις. Τα βρέφη καπνιστριών που δε θήλαζαν είχαν 15 φορές περισσότερες λοιμώξεις, ενώ όσα δε θήλαζαν και είχαν και πατέρα καπνιστή κινδύνευαν 40 φορές περισσότερο. Τα μωρά που είχαν μητέρα καπνίστρια κινδύνευαν 9 φορές περισσότερο από ωτίτιδα, ενώ ο θηλασμός τους κατέβαζε τον κίνδυνο από το 9 στο 5. Οι επιστήμονες συμπέραναν ότι το κάπνισμα των γονιών έχει αρνητικές συνέπειες στην ανάπτυξη των βρεφών, ενώ οδηγεί στην εμφάνιση ωτίτιδας και αναπνευστικών λοιμώξεων. Ο θηλασμός ενίσχυσε την ανάπτυξη των βρεφών που εκτίθονταν στο παθητικό κάπνισμα και τα προστάτευσε από λοιμώξεις. Σύμφωνα με τους συγγραφείς, το κάπνισμα δε θα έπρεπε να επιτρέπεται σε σπίτι με μωρά. Εάν αυτό είναι αδύνατο, ο θηλασμός των βρεφών θα έπρεπε να ενθαρρύνεται, ώστε να μετριαστούν οι κίνδυνοι στην υγεία τους από το παθητικό κάπνισμα.

Οι αντιοξειδωτικές ουσίες (όπως οι βιταμίνες Α, Ε, C) δρουν προστατευτικά στον ανθρώπινο οργανισμό, μετριάζοντας τις αρνητικές συνέπειες από τις τοξικές ουσίες του καπνού. Σε μια επιστημονική μελέτη που δημοσιεύθηκε το 2009 (4) εξετάστηκαν τα επίπεδα αντιοξειδωτικών ουσιών στο αίμα σε βρέφη 6 μηνών. Βρέθηκε ότι το μέσο επίπεδο αυτών των ευεργετικών ουσιών στο αίμα ήταν σημαντικά μειωμένο σε μωρά καπνιστριών, αλλά ήταν πιο ανεβασμένο σε μωρά καπνιστριών που θήλαζαν. Οι ερευνητές συμπέραναν ότι η έκθεση στον καπνό ελαττώνει σημαντικά τα επίπεδα αντιοξειδωτικών ουσιών στο αίμα των βρεφών, όμως ο μητρικός θηλασμός μπορεί να βοηθήσει αυτά τα μωρά προλαμβάνοντας τη μεγάλη πτώση σε αυτές τις τιμές.

Ερευνητές από την Αγγλία παρακολούθησαν για δέκα χρόνια μια ομάδα 1500 περίπου παιδιών (5). Ανακάλυψαν ότι τα παιδιά που είχαν από νωρίς επαναλαμβανόμενες λοιμώξεις του κατώτερου αναπνευστικού ήταν πιο πιθανό να αναπτύξουν άσθμα στην σχολική ηλικία. Θηλασμός τους για παραπάνω από τρεις μήνες μείωνε τον κίνδυνο εμφάνισης άσθματος αργότερα. Επιπλέον, παιδιά που κατά την εγκυμοσύνη είχαν εκτεθεί στο κάπνισμα της μητέρας τους κι έπειτα θήλαζαν παρουσίαζαν λιγότερο συχνά άσθμα, σε σύγκριση με εκείνα που εκτέθηκαν στο καπνό και δε θήλασαν. Οι επιστήμονες συμπέραναν ότι ένα μεγάλο ποσοστό των περιπτώσεων άσθματος κατά την παιδική ηλικία μπορούν να αποφευχθούν εάν προωθούνταν ο μητρικός θηλασμός, προλαμβάνονταν το κάπνισμα στην εγκυμοσύνη και αποφεύγονταν οι επαναλαμβανόμενες λοιμώξεις αναπνευστικού κατά τα πρώτα χρόνια της ζωής.

Θα πει κανείς: «Μα καλά, δεν περνάει η νικοτίνη στο μητρικό γάλα;» Η νικοτίνη ανιχνεύεται στο μητρικό γάλα φτάνοντας στην υψηλότερή της συγκέντρωση μισή ώρα μετά το κάπνισμα. Έρευνες δείχνουν ότι σε λήψη έως πέντε τσιγάρων την ημέρα, η νικοτίνη που ανευρίσκεται στο μητρικό γάλα παραμένει σε αμελητέες ποσότητες. Με παραπάνω από πέντε τσιγάρα την ημέρα, όσο περισσότερα κάνει η μητέρα, τόσο μεγαλύτερη η παρουσία της ουσίας στο μητρικό γάλα. Ακόμα όμως και σε βαριά καπνίστρια, τα οφέλη από τη συνέχιση του θηλασμού υπερτερούν των όποιων κινδύνων από την παρουσία νικοτίνης στο μητρικό γάλα.

Οι περισσότερες από τις υπόλοιπες ουσίες που περιέχονται στον καπνό αποδομούνται σε μεγάλο βαθμό στο έντερο του παιδιού και δεν φτάνουν στο αίμα του. Αντίθετα, οι βλαπτικές ουσίες του καπνού – που είναι πολλές, όχι μόνο η νικοτίνη – εισπνέονται από το μωρό της καπνίστριας – ανεξάρτητα δηλαδή θηλασμού του ή όχι – και φτάνουν στο αίμα του μέσα από το παθητικό κάπνισμα.

Μήπως το κάπνισμα επηρεάζει την παραγωγή της μαμάς σε γάλα; Οι απαντήσεις που δίνει η επιστήμη έως τώρα στο ερώτημα δεν είναι οριστικές, αλλά με τον συνήθη, μικρό έως μέτριο αριθμό τσιγάρων την ημέρα, η γαλουχία δεν επηρεάζεται σημαντικά από την νικοτίνη. Σε βαριές καπνίστριες υπάρχει πάντως πιθανότητα να επηρεαστεί αρνητικά η παραγωγή τους σε γάλα.

Τι συμβαίνει λοιπόν με τις καπνίστριες μητέρες στη χώρα μας; Σύμφωνα με τα αποτελέσματα της  Εθνικής μελέτης συχνότητας και προσδιοριστικών παραγόντων μητρικού θηλασμού που δημοσιεύθηκε το 2009, η επιλογή του καπνίσματος έχει σαν συνέπεια είτε μη έναρξη θηλασμού, είτε την πρόωρη διακοπή του (6). Η ύπαρξη της αρνητικής αυτής συσχέτισης σε συνδυασμό με το μεγάλο ποσοστό των γυναικών που κάπνιζαν στο δείγμα της μελέτης καθιστά το κάπνισμα μείζονα καθοριστικό παράγοντα του θηλασμού. Παρόλο που στο δείγμα της έρευνας η επίδραση του καπνίσματος ήταν καταφανής στον αποκλειστικό θηλασμό τον 1ο μήνα (14% των καπνιστριών θηλάζουν, έναντι 24% των μη καπνιστριών), έγινε πιο έντονη στο θηλασμό τον 3ο και 6ο μήνα (τον 3ο μήνα θηλάζουν 20% των καπνιστριών, έναντι 48% των μη καπνιστριών και τον 6ο μήνα 7% έναντι 29%). Γιατί λοιπόν οι καπνίστριες μητέρες δε θηλάζουν; Μήπως γιατί τους «κόβεται» το γάλα; Μήπως γιατί έχουν χαμηλότερο κοινωνικο-οικονομικό επίπεδο ή επίπεδο εκπαίδευσης, σε σύγκριση με τις μη καπνίστριες; Ή μήπως γιατί επαγγελματίες υγείας παραπληροφορούν τις μητέρες αυτές απαγορεύοντάς να θηλάσουν, με αποτέλεσμα στο δίλημμα που τους επιβάλλεται να επιλέγουν την επανέναρξη του καπνίσματος;

Το πρόβλημα βέβαια δεν είναι μόνο ελληνικό. Και διεθνώς η μητέρες οδηγούνται να επιλέξουν ανάμεσα στην συνέχιση του καπνίσματος και στο θηλασμό του παιδιού τους (7). Αλλά και στην περίπτωση που ο πατέρας καπνίζει, ο θηλασμός του παιδιού κινδυνεύει. Σε έρευνα από την Κίνα (8) που δημοσιεύθηκε το 2010 και αφορούσε πάνω από 1000 ζευγάρια, το κάπνισμα του πατέρα αποδείχθηκε ότι ήταν παράγοντας κινδύνου για πρόωρο σταμάτημα του μητρικού θηλασμού.

Επιστήμονες από την Αμερική θέλησαν να διερευνήσουν τους λόγους που οι καπνίστριες μητέρες θηλάζουν λιγότερο τα παιδιά τους (9). Πήραν αναλυτικές συνεντεύξεις από 44 γυναίκες που κάπνιζαν στην εγκυμοσύνη τους. 82% των γυναικών είχαν πρόθεση να θηλάσουν για τουλάχιστον έξι μήνες. Παρόλα αυτά, μόνο το 5% θήλαζε τελικά αποκλειστικά στους έξι μήνες. Το ξεκίνημα του θηλασμού και οι διάρκειά του ήταν πολύ λιγότερο από τις προθέσεις τους. Οι μητέρες ένιωθαν ότι έβαζαν σε μεγάλο κίνδυνο το μωρό τους με το να θηλάζουν και να καπνίζουν συγχρόνως. Η πεποίθησή τους ότι η σύνθεση του μητρικού γάλακτος είχε τοξικά, βλαβερά και εθιστικά αποτελέσματα στο παιδί ήταν ισχυρός λόγος για να αποθηλάσουν πρόωρα. Οι ίδιες μητέρες δήλωσαν ότι εισέπραξαν πολύ λίγη ενθάρρυνση να συνεχίσουν το θηλασμό παρά την αδυναμία τους να κόψουν το κάπνισμα. Τα αποτελέσματα δείχνουν την ανάγκη πιο συστηματικής και συνεπούς εκπαίδευσης των γυναικών για το θέμα θηλασμός και κάπνισμα, όπως και την ανάγκη για πιο σθεναρή προώθηση του θηλασμού παρά το κάπνισμα μετά τη γέννηση.

Σε μια έρευνα του 2010 από την Αμερική (10), 158 μητέρες που κάπνιζαν στο ξεκίνημα της εγκυμοσύνης τους συμμετείχαν σε προγράμματα διακοπής του καπνίσματος πριν και μετά τον τοκετό. Δύο μήνες μετά τον τοκετό, 41% όσων συμμετείχαν στο πρόγραμμα θήλαζαν, σε σύγκριση με 26% των γυναικών που δεν έκαναν προσπάθεια να διακόψουν το κάπνισμα. Στους τρεις μήνες, τα αντίστοιχα ποσοστά ήταν 35% σε σύγκριση με 17%. Οι ερευνητές συμπέραναν ότι προσπάθειες για την διακοπή του καπνίσματος στις εγκύους και τις λεχώνες έχουν ως ευεργετική συνέπεια την αύξηση στη διάρκεια του μητρικού θηλασμού. Επομένως, εάν θέλουμε να φέρουμε περισσότερες μητέρες κοντά στο θηλασμό, πρέπει το σύστημα υγείας ήδη από την εγκυμοσύνη να προσφέρει τα εφόδια για την διακοπή του καπνίσματος.

Δυστυχώς στις μέρες μας η παραπληροφόρηση των γυναικών για το θηλασμό είναι πολύ μεγάλη. Επαγγελματίες, ειδικοί και μη, όχι μόνο δεν ενθαρρύνουν σοβαρά και συστηματικά μια μητέρα να σταματήσει το κάπνισμα, όχι μόνο δεν ενθαρρύνουν με γνώσεις τη μητέρα που δε μπορεί να το κόψει να ξεκινήσει ή να συνεχίσει το θηλασμό του παιδιού της, αλλά τις περισσότερες φορές ορθώνουν αναίτια εμπόδια στο θηλασμό, πολλές φορές απαγορεύοντάς τον!

Το πρόβλημα δεν είναι μόνο ελληνικό. Το επιστημονικό πεδίο της γαλουχίας υποβαθμίζεται σε όλον τον κόσμο και είναι επιτακτική η ανάγκη να αυξηθεί η σωστή ενημέρωση προς τους επαγγελματίες υγείας. Σε μια έρευνα του 2009 από την Πενσυλβάνια των ΗΠΑ εξετάστηκαν οι νοοτροπίες και οι γνώσεις των παιδιάτρων σε σχέση με το θηλασμό και το κάπνισμα (11). Οι ερευνητές ανακάλυψαν ότι, παρά την σαφή οδηγία της Αμερικανικής Παιδιατρικής Ακαδημίας που υποστηρίζει το θηλασμό για τις μητέρες που καπνίζουν (12), μόνο 20% των παιδιάτρων είχαν επαρκές επίπεδο γνώσεων για το θέμα. Πολλοί ήταν αυτοί που συνέστησαν ξένο γάλα για βρέφη σε μητέρες που κάπνιζαν. Οι περισσότεροι παιδίατροι δεν ήταν σίγουροι για την ασφάλεια του καπνίσματος κατά τη γαλουχία. Χρειάζονται λοιπόν μεγαλύτερες προσπάθειες, τόσο στις ΗΠΑ όσο βέβαια και στην Ελλάδα, για να εκπαιδευτούν σωστά οι επαγγελματίες υγείας και να συμβουλεύουν τις έγκυες και τις νέες μητέρες επαρκώς και ορθά πάνω σε θέματα γαλουχίας και καπνίσματος.

Στην περίπτωση του καπνίσματος, όπως και σε πολλές άλλες περιπτώσεις, όπως τα πρόωρα μωρά, τα μωρά με χρόνια πάθηση ή τα μωρά από χαμηλά κοινωνικο-οικονομικά στρώματα, εκείνα τα μωρά που έχουν μεγάλη ανάγκη το θηλασμό και που θα ωφελούνταν πολλαπλάσια από τα πλεονεκτήματά του είναι δυστυχώς  ταυτόχρονα εκείνα που τον απολαμβάνουν λιγότερο. Χρειάζεται το σύστημα υγείας να κατανοήσει ότι κάποια από τα βρέφη που γεννιούνται σε αυτήν τη χώρα ξεκινούν από μειονεκτικότερη θέση, και για αυτά τα μωρά χρειάζεται το ίδιο σύστημα να επενδύσει πολλαπλάσια στην έναρξη και την συνέχιση του θηλασμού τους. Σύμφωνα με επιστήμονες από τη Βραζιλία (13), οι μητέρες που καπνίζουν είναι πιο πιθανό να είναι νεαρής ηλικίας, χαμηλού επιπέδου μόρφωσης και χωρίς υποστήριξη. Αυτές οι μητέρες αποτελούν ομάδα κινδύνου για να εγκαταλείψουν το θηλασμό του παιδιού τους. Ταυτόχρονα, ο θηλασμός θα μπορούσε να ισορροπήσει στα ίδια, υψηλού κινδύνου παιδιά τα μειονεκτήματα στην υγεία τους εξαιτίας του μειονεκτικότερου υπόβαθρού τους. Μωρά που γεννιούνται σε οικογένειες καπνιστών είναι καλύτερα προστατευμένα μέσα από το θηλασμό παρά από την σίτιση με ξένο γάλα. Υπάρχει ανάγκη για πολιτικές υγείας που θα ενθαρρύνουν αυτές ακριβώς τις κοινωνικά μειονεκτικές ομάδες να επιλέξουν το θηλασμό ως καλύτερο και ασφαλέστερο.

Αν μια γυναίκα αδυνατεί να κόψει το κάπνισμα κατά τη διάρκεια της λοχείας, πως μπορούμε να περιορίσουμε τη ζημιά; Ενθαρρύνουμε τον αποκλειστικό θηλασμό και την προτρέπουμε να κάνει τσιγάρο αμέσως μετά το φαγητό του παιδιού. Μετά από λήψη ενός τσιγάρου, η νικοτίνη φτάνει στα μέγιστα επίπεδα στο μητρικό γάλα μέσα σε μισή με μία ώρα, ενώ δύο ώρες αργότερα έχει σχεδόν εξαφανιστεί. Επομένως, συμβουλεύουμε τη μητέρα να καπνίσει τότε που είναι πιο πιθανό το μωρό να μην ξαναθηλάσει για τις επόμενες δύο ώρες, συνήθως το βράδυ, αμέσως μετά το τελευταίο γεύμα του μωρού και στην αρχή του μακρύτερου ύπνου του.

Είναι πολύ βασικό να τονίσουμε στη μητέρα ότι θα πρέπει να καπνίζει μακριά από το παιδί, έξω από το σπίτι, να μαζεύει τα μαλλιά της, να πλένει τα δόντια και τα χέρια της μετά το τσιγάρο. Θα πρέπει να φροντίζει ιδιαίτερα για το συχνό πλύσιμο των ρούχων της. Εάν φοράει ρούχα που έχουν εκτεθεί στον καπνό, να αποφεύγει την αγκαλιά. Να μην κοιμάται στο ίδιο κρεβάτι με το μωρό. Να επιβάλλει τις ίδιες προφυλάξεις και στον καπνιστή πατέρα ή στους επισκέπτες.

Όλη η παραπάνω συζήτηση βέβαια δεν αποτελεί λόγο για μια μαμά να εφησυχάζεται και να καπνίζει περισσότερο μετά τον τοκετό. Είναι καλό να ενθαρρύνουμε τη θηλάζουσα να σταματήσει να καπνίζει, τουλάχιστον να καπνίζει λιγότερο. Η περίοδος της εγκυμοσύνης, της λοχείας, της μητρότητας αλλά και της πατρότητας είναι συχνά ευκαιρία για πολλούς ενήλικες να αλλάξουν τρόπο ζωής και να υιοθετήσουν πιο υγειινές συνήθειες. Έρευνες μάλιστα δείχνουν ότι οι περισσότερες καπνίστριες που αποφασίζουν να μη θηλάζουν το μικρό τους καπνίζουν τελικά περισσότερο, οπότε και προκαλούν μεγαλύτερη βλάβη στο παιδί. Ο θηλασμός επομένως συχνά προστατεύει και μόνο με τον περιορισμό που φέρνει στο κάπνισμα της μητέρας.

Ο θηλασμός δεν είναι ιδανική κατάσταση αλλά φυσιολογική για όλα τα μωρά και όλες τις μητέρες. Το ιδανικό θα ήταν η λεχώνα να μην κάπνιζε. Επίσης, το ιδανικό θα ήταν το μωρό μας να ανέπνεε πεντακάθαρο, βουνίσιο αέρα και όχι αυτόν της πόλης, τον γεμάτο καυσαέρια, σκόνη και καπνό. Ζούμε όμως στην πόλη και δεν απαγορεύουμε στο παιδί μας να αναπνεύσει. Έτσι και με το θηλασμό, δεν τον απαγορεύουμε επειδή δεν είναι «ιδανικός», γιατί είναι τόσο ζωτικός για το παιδί όσο και ο αέρας που αναπνέει.

Επιστημονική βιβλιογραφία

  1. Vardavas CI et al. Smoking Policy and Prevalence in Greece : an overview. European Journal of Public Health. 2006;17(2):211-213.
  2. Gartner LM et al. Breastfeeding and the use of human milk. Pediatrics. 2005;115(2):496-506.
  3. Yilmaz G et al. Effect of passive smoking on growth and infection rates of breast-fed and non-breast-fed infants. Pediatr Int. 2009;51(3):352-8.
  4. Yilmaz G et al. The effect of passive smoking and breast feeding on serum antioxidant vitamin (A, C, E) levels in infants. Acta Paediatr. 2009;98(3):531-6.
  5. Karmaus W et al. Long-term effects of breastfeeding, maternal smoking during pregnancy, and recurrent lower respiratory tract infections on asthma in children. J Asthma. 2008;45(8):688-95.
  6. Γάκη Ε κα. Εθνική μελέτη συχνότητας και προσδιοριστικών παραγόντων μητρικού θηλασμού. Ινστιτούτο Υγείας Παιδιού, Αθήνα, 2009.
  7. Weiser TM et al. Association of maternal smoking status with breastfeeding practices: Missouri, 2005. Pediatrics. 2009;124(6):1603-10.
  8. Xu F et al. Paternal Smoking and Breastfeeding in Xinjiang, PR China. J Hum Lact. 2010 Jun 23. [Epub ahead of print]
  9. Goldade K et al. Breastfeeding and smoking among low-income women: results of a longitudinal qualitative study. Birth. 2008;35(3):230-40.
  10. Higgins TM et al. Effects of cigarette smoking cessation on breastfeeding duration. Nicotine Tob Res. 2010;12(5):483-8.
  11. Lucero CA et al. An examination of attitudes, knowledge, and clinical practices among Pennsylvania pediatricians regarding breastfeeding and smoking. Breastfeed Med. 2009;4(2):83-9.
  12. American Academy of Pediatrics. The transfer of drugs and other chemicals into human milk. Policy statement. Pediatrics Vol. 108, pp. 776-789.
  13. Dorea JG et al. Maternal smoking and infant feeding: breastfeeding is better and safer. Matern Child Health J. 2007;11(3):287-91.

Συντάκτης: Παπαβέντσης Στέλιος (Παιδίατρος, M.R.C.P.C.H., D.C.H. I.B.C.L.C. )

πηγή:healthierworld.gr

Κεραλοιφή

40 Σχόλια

(συνταγή της Χαρίκλειας από το βιβλίο «Θηλασμός:Μια υπέροχη σχέση Α΄τόμος)
 

Συστατικά:

  • Φυσικό κερί μέλισσας, ποσότητα που να χωράει σε μισό μέτριο καρυδότσουφλο (περίπου 1 γεμάτο κουταλάκι του γλυκού)
  • 150ml βιολογικό ελαιόλαδο

Τα σιγοβράζετε μαζί σε ένα κατσαρολάκι ώσπου να λιώσει το κερί μέσα στο λάδι. Αφήνετε λίγο να κρυώσει και ρίχνετε το υγρό σε γυάλινο βαζάκι. Οταν κρυώσει, αποκτά πιο στερεή μορφή.

Μπορείτε να διατηρήσετε την αλοιφή σε θερμοκρασία δωματίου ή στο ψυγείο.

Την κηραλοιφή δεν χρειάζεται να την πλένεται από το στήθος σας για να θηλάσει οτ μωρό, μπορεί να τη φάει. Φροντίστε μόνο τα υλικά που θα χρησιμοποιήσετε να είναι βιολογικά.

Η κηραλοιφή χρησιμοποιείται παραδοσιακά στα χωριά της πατρίδας μας για θεραπεία συγκαματος, σε κοψίματα και καψίματα γενικώς.

Και λίγες πληροφορίες για το κερί μέλισσας:

Είναι το προϊόν που παράγουν σε μικρά λέπια οι νεαρές εργάτριες από 4 ζεύγη κηρογόνων αδένων. Για την παραγωγή ενός κιλού κεριού οι μέλισσες καταναλώνουν 8 κιλά μέλι. Το κερί είναι ένα μίγμα από 300 περίπου ουσίες (υδρογονάνθρακες, μονοϋδρικές αλκοόλες, λιπαρά οξέα, υδροξυοξέα, διόλες) που είναι απίθανο να συνθέσει ο άνθρωπος. Το κερί χρησιμοποιήθηκε ως φαρμακευτική ουσία για αλοιφές και διάφορα άλλα φαρμακευτικά σκευάσματα. Κάποιες από τις φαρμακευτικές του χρήσεις είναι ενάντια της χρόνιας μαστίτιδας, του εκζέματος, των εγκαυμάτων, της δερματίτιδας. Περιέχει αντιβιοτικές ουσίες και παρουσιάζει θεραπευτική δράση για παρειακές στοματικές αρρώστιες και προβλήματα του άνω αναπνευστικού αγωγού. Χρησιμοποιείται στην βιομηχανία καλλυντικών. Άλλες χρήσεις του είναι στη βιομηχανία των κεριών, βερνικιών κα ως μονωτικό υλικό. (πηγή:Ομοσπονδία μελισσοκομικών συλλόγων Ελλάδος)

 

 

Κατασκήνωση για υπέρβαρα παιδιά: μια ολοκληρωμένη παρέμβαση για τη θεραπεια της παιδικής παχυσαρκίας

Σχολιάστε

Η Ελλάδα κατέχει δυστυχώς μια από τις υψηλότερες θέσεις τόσο στον Ευρωπαϊκό όσο και στον παγκόσμιο χάρτη στα ποσοστά παιδικής παχυσαρκίας. Αυτή τη στιγμή δεν υπάρχει μέριμνα για την πρόληψη αλλά και τη θεραπεία της παιδικής παχυσαρκίας, ούτε σε σχολικό, ούτε σε κοινωνικό επίπεδο.

Τα Ελληνόπουλα λόγω των αυξημένων σχολικών υποχρεώσεων αλλά και λόγω ανυπαρξίας ασφαλών χώρων για παιχνίδι, έλλειψη πάρκων κτλ, περνούν πολλές ώρες της ημέρας καθισμένα. Στην Ελλάδα αναφέρεται ότι ο μέσος όρος των παιδιών παρακολουθεί τηλεόραση και παίζει βιντεοπαιχνίδια για 3-4 ώρες την ημέρα, το οποίο αυξάνει δραματικά στο διάστημα των διακοπών από το σχολείο. Οι συστάσεις του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας για τηλεθέαση είναι μέχρι 2 ώρες την ημέρα τηλεόραση και βιντεοπαιχνίδια μαζί.

Παράλληλα, δεν τηρείται η νομοθεσία για διαφημίσεις ανθυγιεινών τροφίμων σε παιδιά, όπως δεν τηρείται η νομοθεσία για τα επιτρεπόμενα είδη στο κυλικείο του σχολείου. Παράλληλα, έχει μειωθεί ο χρόνος παρασκευής φαγητού, ενώ έχουν αυξηθεί οι επιλογές για παραγγελία φαγητού στο σπίτι, που στις περισσότερες περιπτώσεις είναι φαγητό αρκετά πλούσιο σε θερμίδες. Αυτά τα φαινόμενα οδηγούν από τη μία σε μειωμένες καύσεις και από τη άλλη σε αυξημένη κατανάλωση φαγητού. Ο συνδυασμός των παραπάνω αποκαλείται «παχυσαρκογόνο περιβάλλον» και οδηγεί σε αυξημένα φαινόμενα παχυσαρκίας

Τι επιπτώσεις έχει η παιδική παχυσαρκία;

  1. Σωματικές. Ένας παιδί με περισσότερα κιλά, κατ’αρχήν φθείρει και ταλαιπωρεί τις αρθρώσεις του σε σημείο που μπορεί να μην μπορεί να αναστραφεί. Το υπέρβαρο παιδί μπορεί να έχει υπεριλιπιδαιμία, η οποία δρα προσθετικά και προσβάλλει τα αγγεία του παιδιού από νωρίς. Τα τελευταία χρόνια εμφανίζεται σε παιδιά ο Σακχαρώδης Διαβήτης Τύπου 2, που παλαιότερα θεωρούνταν ασθένεια του γήρατος. Επιπλέον, ένα υπέρβαρο παιδί μπορεί να αποθηκεύσει λίπος στο συκώτι, να προσβληθεί από ουρική αρθρίτιδα και να έχει αυξημένη αρτηριακή πίεση. Επίσης, πολλές και σημαντικές ορμονικές αλλαγές μπορεί να προκληθούν από την παιδική παχυσαρκία που είτε καθυστερούν είτε επιταχύνουν το ρυθμό της ενήβωσης. Η καταπόνηση που δέχεται το σώμα ενός υπέρβαρου παιδιού είναι πολλαπλάσια από αυτή που δέχεται το σώμα ενός παχύσαρκου ενήλικα και συμβαίνει για περισσότερα χρόνια
  2. Ψυχολογικές. Τα υπέρβαρα παιδιά είναι συχνότερα θύμα κοροϊδίας από άλλα παιδιά (bullying), ενώ συχνά αντιδρούν σε αυτό με βίαιη συμπεριφορά. Τα υπέρβαρα παιδιά στιγματίζονται περισσότερο και δυστυχώς πέφτουν θύματα περισσότερων διακρίσεων από καθηγητές, προπονητές, ακόμα και ιατρούς. Πολλά υπέρβαρα παιδιά έχουν σημάδια κατάθλιψης, εσωστρέφειας αλλά και διαταραχών πρόσληψης τροφής, ενώ συνήθως έχουν άσχημη εικόνα σώματος

Οι πιθανότητες να γίνει ένα υπέρβαρο παιδί υπέρβαρος ενήλικας αυξάνονται δραματικά μετά την εφηβεία. Δυστυχώς, η παχυσαρκία είναι μια ασθένεια που δεν κρύβεται και έτσι τα υπέρβαρα άτομα πέφτουν συχνά θύματα στιγματισμού. Οι στατιστικές δείχνουν ότι οι υπέρβαροι ενήλικες έχουν χαμηλότερες πιθανότητες να πάρουν κάποιο πτυχίο, να βρουν δουλειά, να παντρευτούν και να κάνουν οικογένεια, ενώ οι περισσότεροι ταλαιπωρούνται χρόνια με το πρόβλημα της παχυσαρκίας.

Θεραπευτικές οδοί

Οι περισσότερες έρευνες πάνω στο θέμα της παχυσαρκίας και της παιδικής παχυσαρκίας, δείχνουν ότι το πιο πετυχημένο θεραπευτικό μοντέλο που έχει και τη μεγαλύτερη διάρκεια, είναι η εκπαίδευση στη διατροφή. Η διατροφή που συστήνεται για τη σωστότερη απώλεια βάρους είναι η Μεσογειακή Διατροφή και η σταδιακή μείωση του βάρους ώστε να εξομαλυνθεί το ύψος σε σχέση με το βάρος του παιδιού. Για την επιτυχημένη διαχείριση του βάρους είναι επίσης απαραίτητα η βελτίωση της διατροφικής συμπεριφοράς. Οι μελέτες που συνδύασαν την απώλεια βάρους με βάση τη Μεσογειακή Διατροφή και τη βελτίωση της διατροφικής συμπεριφοράς μέσω της Γνωστικής- Συμπεριφορικής  Θεραπείας, είχαν τα καλύτερα και τα πιο μακροχρόνια αποτελέσματα. Τέλος, σημαντικό ρόλο παίζει η άθληση, η  οποία όταν ξεκινάει από τη μικρή ηλικία του παιδιού, έχει μεγαλύτερες πιθανότητες να συνεχιστεί και στην ενήλικο ζωή του. Η ενθάρρυνση και η σωστή εκπαίδευση στην άθληση επίσης έχουν θετικότερα αποτελέσματα από την απλή προπόνηση  που γίνεται στο σχολείο, όπου μπορεί να υπάρχει και άσχημη συμπεριφορά προς το παχύσαρκο παιδί και να συμβάλλει στο να μη θέλει το παιδί να αθληθεί γενικότερα.

Οι έρευνες που έχουν γίνει σε κατασκηνώσεις του εξωτερικού, αλλά και σε κατασκήνωση της Βορείου Ελλάδας, δείχνουν ότι έχουν αποτελέσματα τόσο στη βραχυχρόνια θεραπεία της παχυσαρκίας όσο το παιδί βρίσκεται στην κατασκήνωση, όσο και αργότερα. Σε κατασκηνώσεις όπου ακολουθείται πρόγραμμα παρακολούθησης και εμψύχωσης των κατασκηνωτών μετά το τέλος της κατασκήνωσης (follow-up), τα καλά αποτελέσματα συνεχίζουν για πολύ μετά την κατασκήνωση. Τα αποτελέσματα δεν περιορίζονται μόνο στους τομείς του βάρους και της σύστασης σώματος, αλλά και στην ψυχολογία του παιδιού. Η θεραπευτική μέθοδος της κατασκήνωσης χαρακτηρίζεται ως ευχάριστη από τα παιδιά και η τροποποίηση της διατροφικής συμπεριφοράς θεωρείται ως ο πιο ολοκληρωμένος και επιτυχημένος τρόπος απώλειας βάρους.

Χριστίνα Δρακοπούλου

Κλινικός Διαιτολόγος-Διατροφολόγος, SRD, MSc

http://www.olo-ygeia.gr

Η Ψυχολογική βία στα παιδιά

Σχολιάστε

Η Ψυχολογική βία στα παιδιά. Είμαστε  εξοικειωμένοι με τους όρους  «σωματική βία» και  «σεξουαλική βία» και οι περισσότεροι από εμάς ανατριχιάζουμε στην ιδέα ότι κάποιος γνωστός ή άγνωστος θα χρησιμοποιήσει τη δύναμη του για να επιβληθεί σε ένα παιδί. Ελάχιστα γνωρίζουμε για την ψυχολογική βία και τις μορφές που αυτή έχει.
Συχνά λόγω έλλειψης ενημέρωσης και εμείς οι ίδιοι τη χρησιμοποιούμε με σκοπό να «νουθετήσουμε» το παιδί. Η  ψυχολογική βία, όμως,  έχει περισσότερα αρνητικά μακροπρόθεσμα αποτελέσματα από ότι η φυσική βία ή η σεξουαλική κακοποίηση. Ακούγεται χιλιοειπωμένο αυτό το κλισέ: « Καλύτερα η πρόληψη παρά η θεραπεία». Παραμένει όμως αδιαμφισβήτητα η μόνη επιλογή μας αν θέλουμε να μεγαλώσουμε υγιή παιδιά και κατ΄έπεκταση υγιείς ενήλικες.

Από την πλευρά του παιδιού
Ας προσπαθήσουμε για λίγο να μπούμε στο ρόλο ενός παιδιού. Είναι μικρό σε μέγεθος (στα μάτια του φαντάζουμε ως γίγαντες), είναι εξαρτημένο από εμάς για να ικανοποιηθούν οι ανάγκες του (τροφή, καθαριότητα, σωματική επαφή, επικοινωνία) και είναι τελείως εκτεθειμένο στις όποιες διαθέσεις εμείς έχουμε για την εξασφάλιση ή όχι των αναγκών του. Στα μάτια του είμαστε Θεοί.  Οι συμπεριφορές που έχουμε ως προς αυτό,  διαμορφώνουν τον χαρακτήρα του, τη ψυχική του υγεία, τη συνείδηση του, το μέλλον του.
Τι είναι η ψυχολογική βία
Η ψυχολογική βία είναι ένα σύνολο συμπεριφορών από έναν άνθρωπο σε έναν άλλον. Στη δική μας περίπτωση ,  αφορά το σύνολο των συμπεριφορών ενός γονέα προς το παιδί του ή όποιος άλλος άνθρωπος αναμιγνύεται με την ανάπτυξη του.
Ακολουθούν παραδείγματα ψυχολογικής παιδικής κακοποίησης:
1. Ο πρώτος ψυχολογικός βιασμός ενός παιδιού είναι το μπούκωμα με το φαγητό – (Θυμηθείτε ότι το παιδί σας βλέπει σαν γίγαντα,  ο οποίος προσπαθεί με ένα κουτάλι να το ταΐσει, εσείς στη θέση του, τι επιλογές θα είχατε);
2.  Η άρνηση της αγκαλιάς – (Ως μέσο τιμωρίας).
3. Αρνητική σύγκριση με άλλα παιδιά (Είδες ο Γιαννάκης,  τι καλό παιδί  που είναι ενώ εσύ…)
4. Χλευασμός για τις αδυναμίες του και τα συναισθήματα του – ( Καθώς απευθυνόμαστε σε ένα οκτάχρονο παιδί: «Ολόκληρος άντρας και φοβάσαι έναν σκύλο»)!
5. Οι φωνές και οι στριγκλιές
6. Περιφρόνηση – (Κάνε μας την  χάρη που έχεις και άποψη)
7. Γελοιοποίηση –  (Είτε σε δημόσιο είτε σε ιδιωτικό χώρο)
8. Προσβλητικοί υπαινιγμοί για το φύλο του ή τις συμπεριφορές του – («Έτσι είναι οι γυναίκες από μικρές φαίνονται» ή «τι είσαι κοριτσάκι και παίζεις με κούκλες»);
9. Το διπλό μήνυμα – (Να πας να παίξεις παιδί μου, τι πειράζει που εγώ θα μείνω μόνος –η μέσα στο σπίτι)
10. Το να είναι παρόντα σε καυγάδες μεταξύ των γονέων  (Θυμηθείτε άλλο σύγκρουση και άλλο καυγάς με βία)
11.  Η επιβολή εξουσίας χωρίς εξηγήσεις – (Θα το κάνεις γιατί το λέω εγώ)
Η άρνηση της επικοινωνίας, η απομόνωση, οι τιμωρίες που περιλαμβάνουν κλείσιμο του παιδιού σε σκοτεινό χώρο, η άρνηση της τροφής, η παραμέληση των αναγκών του, η άρνηση επικοινωνίας με έναν γονέα σε περίπτωση διαζυγίου ή και η παρεμπόδιση της επικοινωνίας μαζί του (όταν δεν υπάρχει σοβαρός λόγος ο οποίος να αποδεικνύεται μέσω δικαστηρίου)  είναι και αυτές μορφές ψυχολογικής βίας.
Η ψυχολογική βία μπορεί να εκδηλωθεί όχι μόνο από τους γονείς αλλά και από:
1.Γιαγιάδες και παππούδες
2. Δασκάλους ή και προπονητές
3.Μεγαλύτερα αδέλφια
4.«Νταήδες» στα σχολεία ή άλλους χώρους όπου το παιδί κινείται
5. Άτομα τα οποία πληρώνονται για να φροντίζουν τα παιδιά
Ορισμένα σημάδια  της ψυχολογικής βίας στο παιδί είναι τα ακόλουθα:
1.Απάθεια
2.Κατάθλιψη
3. Δυσκολία στη συγκέντρωση
Ορισμένα σημάδια της παιδικής παραμέλησης είναι :
1.Ακατάλληλο ντύσιμο ως προς τον καιρό
2.Βρώμικα ρούχα
3.Υπερβολική πείνα
4.Εμφανής έλλειψη προστασίας του παιδιού (σε μικρή ηλικία να περιφέρεται μόνο του στους δρόμους ή να μένει μόνο του στο σπίτι)
Ποια είναι τα αποτελέσματα της ψυχολογικής κακοποίησης στα παιδιά ;
Η ψυχολογική παιδική κακοποίηση μπορεί να έχει άμεσα αποτελέσματα τόσο στην παιδική  όσο στην εφηβική και ενήλικη ζωή. Μερικά από αυτά είναι τα ακόλουθα:
1.  Κατάθλιψη, άγχος, χαμηλή αυτοεκτίμηση, αυτοτραυματισμός
2.  Απόπειρα αυτοκτονίας
3.  Χρήση αλκοόλ και ναρκωτικών ουσιών
4.  Διατροφικές διαταραχές (βουλιμία, ανορεξία)
5.  Προβλήματα στο σχολείο
6.  Προβλήματα στον ύπνο
Επιλογή – συνειδητοποίηση – Ωριμότητα είναι αρχές που μεταβιβάζονται.
Τονίζουμε εδώ ότι σημασία έχει να κατανοηθεί εκ μέρους των γονιών τι είναι και τι δεν είναι ψυχολογική κακοποίηση. Καλό είναι να θυμόμαστε ότι η ψυχολογική κακοποίηση αφορά  ένα σύνολο συμπεριφορών οι οποίες είναι επαναλαμβανόμενες και όχι  μεμονωμένα περιστατικά .
Ένας γονέας, ο οποίος κάποια στιγμή στο θυμό του θα μιλήσει ταπεινωτικά στο παιδί έχει την δυνατότητα να επανορθώσει για την συμπεριφορά του, ζητώντας του συγγνώμη. Δεν μας απασχολεί το τι κάνει ένας γονιός το 10% του χρόνου του αλλά το τι κάνει ένας  γονιός το 90% του χρόνου του.
Ίσως χρειάζεται εκ μέρους μας η παραδοχή ότι,  χρειαζόμαστε βοήθεια ως γονείς για να μάθουμε πως:
1. Να μην χτυπάμε το παιδί μας όταν είμαστε θυμωμένοι
2. να καθησυχάζουμε ένα μωρό όταν κλαίει
3. να προστατεύσουμε το παιδί μας αν διαπιστώσουμε ότι είναι θύμα ψυχολογικής ή άλλης κακοποίησης
4. να προετοιμάζουμε το παιδί να προστατεύει τον εαυτό του από τέτοιου είδους επιθέσεις
5. να του θέτουμε συνέπειες και όχι τιμωρίες
6. να μην το υποτιμάμε, εξευτελίζουμε, περιφρονούμε.
Τα παιδιά δεν έρχονται στη ζωή με κάποιο εγχειρίδιο για τα πολλά «πως» που απασχολούν το μυαλό μας καθώς τα μεγαλώνουμε. Η ενημέρωση, το να ζητάμε βοήθεια  & υποστήριξη, η ύπαρξη επιλογών  είναι τα όπλα μας. ‘Όπλα που αν χρησιμοποιηθούν έχουν ως αποτέλεσμα ειρηνικές μάχες ανάμεσα σε εμάς και τα παιδιά μας. Μάχες που τα διδάσκουν με το παράδειγμα ότι βρίσκουν από εμάς αποδοχή, συγχώρεση, αγάπη & όρια.
Και αυτά είναι απαραίτητα συστατικά για την υγιή μετάβαση τους,  στην ενήλικη ζωή.
Νάνσυ Ψημενάτου, σύμβουλος ψυχικής υγείας

Πρέπει οι γονείς να έχουν πάντα την ίδια γνώμη;

9 Σχόλια

Ένας διάλογος που ίσως κάτι να σας θυμίζει: H μαμά φωνάζει: «Παιδιά, πλύνετε τα δόντια σας, ετοιμαστείτε, είναι ώρα να πέσετε!». Tα παιδιά παρακαλούν: «Mαμά, να παίξουμε λίγη ώρα ακόμη και να πλύνουμε τα δόντια το πρωί;». H μαμά επιμένει: «Ξέρετε ότι το βράδυ πρέπει να πλένετε τα δόντια, αλλιώς θα χαλάσουν». Tα παιδιά προσπαθούν πάλι: «Mα δεν φάγαμε γλυκά το βράδυ, έλα, βρε μαμά, μόνο σήμερα!». H μαμά δεν πτοείται κι αρχίζει να νευριάζει: «Tο ξέρετε πολύ καλά ότι δεν έχει σημασία τι φάγατε, τα δόντια πλένονται κάθε βράδυ, λοιπόν, ελάτε αμέσως!». Eδώ παρεμβαίνει ο μπαμπάς: « E, καλά, δεν θα πάθουν τίποτε για μία φορά, άσ’ τους να παίξουν λίγο ακόμη». Tα παιδιά πανηγυρίζουν: «Nαι! Μπράβο, μπαμπάκα, είσαι πολύ καλός!». H μαμά γίνεται έξαλλη και πιθανότατα επακολουθεί λογομαχία μεταξύ των γονιών.

Aυτό είναι ένα συνηθισμένο, καθημερινό δείγμα ασυμφωνίας μεταξύ των γονιών, που μπορεί να προκαλέσει ένα μικρό καβγαδάκι και να περάσει σχετικά ανώδυνα, χωρίς κανείς να το θυμάται την άλλη μέρα. Ή ακόμη μπορεί να επαναληφθεί μερικές φορές, χωρίς να δημιουργήσει κλίμα «διχόνοιας» ανάμεσα στους γονείς.Yπάρχουν όμως και πολλοί γονείς που θεωρούν ότι οι διχογνωμίες αυτές κάνουν πιο δύσκολη τη διαπαιδαγώγηση των παιδιών τους και θα επιθυμούσαν να «ακολουθούν μία ενιαία γραμμή» σε ό,τι έχει να κάνει με αυτά. Φοβούνται ότι αλλιώς μπερδεύουν τα παιδιά, ότι δεν μπορούν να τους επιβληθούν, ότι δεν θα τους παίρνουν στα σοβαρά, αφού δεν εμφανίζονται αρκετά συνεπείς και σταθεροί απέναντί τους. Όπως στα παραπάνω παραδείγματα, συμβαίνει πολύ συχνά οι γονείς να μην έχουν την ίδια γνώμη ή την ίδια αντιμετώπιση σε θέματα που σχετίζονται με το καθημερινό πρόγραμμα των παιδιών, τις συνήθειές τους, τη συμμόρφωσή τους σε κανόνες και περιορισμούς που ισχύουν στην οικογένεια. «Όταν διαβάζουμε μαζί, έχουν μια σειρά, με ηρεμία κάνουν ένα-ένα τα μαθήματα και τελειώνουν. H γυναίκα μου τα θέλει όλα τέλεια, αρχίζουν οι παρατηρήσεις και οι φωνές και καταλήγουν όλοι να είναι στο τέλος εκνευρισμένοι». «Δεν καταλαβαίνω γιατί πρέπει ένα μικρό παιδί να τακτοποιεί συνέχεια το δωμάτιό του. Στο κάτω-κάτω το ίδιο δεν το ενοχλεί η αταξία, μόνο τη μητέρα του ενοχλεί». «Eπιστρατεύω τη φαντασία μου συνέχεια για να δίνω στα παιδιά ερεθίσματα και να μην κολλάνε στην τηλεόραση, αλλά ο άντρας μου μόλις έρθει σπίτι την ανοίγει και τα αφήνει να βλέπουν ό,τι θέλουν και όσο θέλουν». Kάπως έτσι εκφράζονται οι ασυμφωνίες ανάμεσα στους γονείς όταν τα θέματα είναι σχετικά απλά και «ανώδυνα».

Aμαρτίες γονέων
Όμως δεν είναι λίγες οι περιπτώσεις που η διαφωνία πάει περισσότερο «σε βάθος» και, εκτός από την εκμάθηση μίας «κακής» συνήθειας ή μίας μεμονωμένης συμπεριφοράς, ο ένας γονιός πιστεύει ότι οι «μέθοδοι» και οι αντιλήψεις του άλλου για τη διαπαιδαγώγηση είναι επιζήμιες για τη διαμόρφωση του χαρακτήρα των παιδιών.
● «Tην κακομαθαίνει, πάει πάντα με τα νερά της και την κάνει εγωίστρια και αγνώμονα».
● «Eίναι τόσο αυστηρός, που τελικά τα παιδιά θα καταντήσουν φοβισμένα και συνεσταλμένα».
● «Tα έχει κολλημένα στην ποδιά της και δεν θα μάθουν ποτέ να στέκονται στα πόδια τους και να παίρνουν πρωτοβουλίες».

Θα μπορούσαμε να συμπεράνουμε ότι τέτοιου είδους ασυμφωνίες αποτελούν την αφορμή για άσχημο κλίμα και συγκρούσεις ανάμεσα στους συζύγους, και κατ’ επέκταση στην οικογένεια, αλλά τα πράγματα δεν είναι ακριβώς έτσι. Στις περισσότερες περιπτώσεις οι ασυμφωνίες που αφορούν τη διαπαιδαγώγηση των παιδιών δεν καταλήγουν, αλλά αντίθετα πηγάζουν από βαθύτερες διαφωνίες ή διαμάχες του ζευγαριού, που έχουν να κάνουν σχεδόν αποκλειστικά με τη μεταξύ τους σχέση. Tα ζητήματα που αφορούν τα παιδιά είναι ένας πιο «προσιτός» και βολικός τρόπος για να εκφραστούν οι διαφωνίες αυτές. Aκούγεται ίσως βαρύ, αλλά η αλήθεια είναι ότι, όταν η άμεση επικοινωνία μεταξύ των συζύγων σε ορισμένα θέματα (ή σε όλα) έχει γίνει πολύ δύσκολη, όταν παράπονα, επιθυμίες και πικρίες έχουν εκφραστεί χωρίς αποτέλεσμα ή δεν εκφράζονται καν, τότε τα παιδιά είναι ένα «εύκολο» μέσο για να ασκήσει κανείς πίεση, αλλά και να εκτονώσει την έντασή του. Πώς ακριβώς γίνεται αυτό;

H ανεπάρκεια της συζυγικής σχέσης
Η διχογνωμία σε σχέση με τα παιδιά μπορεί να κρύβει ανέκφραστα παράπονα και θυμό Στις διαμάχες σχετικά με απλές καθημερινές συνήθειες των παιδιών είναι πιθανό η διαφωνία είτε να ξεκινάει από τις συνήθειες του ίδιου του συζύγου είτε να επεκτείνεται σ’ αυτές. Έτσι, λοιπόν, μαζί με την γκρίνια για το ότι αφήνει τα παιδιά να βλέπουν τηλεόραση ανεξέλεγκτα «πάει πακέτο» συχνά το παράπονο ότι και ο ίδιος βλέπει συνέχεια τηλεόραση, και αυτό μπορεί να κρύβει κάτι πιο βαθύ ακόμη: «Δεν κάνουμε τίποτα πια μαζί, δεν μιλάμε». H σύγκρουση για το συμμάζεμα του δωματίου των παιδιών μπορεί να περιέχει και πικρία ή αγανάκτηση για το ότι η μητέρα ασκεί πολύ μεγάλη πίεση για τάξη και καθαριότητα και ο πατέρας αισθάνεται ότι δεν μπορεί να κινηθεί ελεύθερα μέσα στο ίδιο του το σπίτι. Aκόμη πιο βαθιές και σοβαρές εντάσεις εξωτερικεύονται μέσω της διαπαιδαγώγησης των παιδιών σε θέματα αρχών και αξιών. Όταν ο ένας γονιός εκφράζει σοβαρές ανησυχίες για το ότι η συμπεριφορά ή η νοοτροπία του συζύγου του μπορεί να έχει αρνητική επίδραση στη διαμόρφωση του χαρακτήρα των παιδιών, τότε δεν πρόκειται μόνο για μια διαφωνία. Σ’ αυτές τις περιπτώσεις μπαίνει θέμα εμπιστοσύνης και σύμπνοιας σε πολύ θεμελιώδη ζητήματα, που σίγουρα δεν αφορούν μόνο τη συμπεριφορά απέναντι στα παιδιά. Έτσι, η ανησυχία του ενός γονιού, μήπως ο σύζυγός του «κακομαθαίνει» το παιδί ή το παραχαϊδεύει και το κάνει άβουλο και «μαμμόθρεφτο», δεν αποκλείεται να κρύβει τη δυσαρέσκειά του για το γεγονός ότι ο ίδιος έχει παραγκωνιστεί, ότι δεν είναι πια τόσο σημαντικός για το σύντροφό του.

Όταν τα παιδιά «προστατεύουν» τους γονείς
Mπορούμε λοιπόν να πούμε ότι, όταν οι γονείς δεν έχουν την ίδια γνώμη σε θέματα που αφορούν τα παιδιά τους, τότε η σχέση τους είναι προβληματική, επιβαρύνει τους ίδιους και κάνει και τα παιδιά να υποφέρουν; Όταν η διχογνωμία σε σχέση με τα παιδιά κρύβει ανέκφραστα παράπονα, θυμό και μομφές προς το σύντροφο, τότε η ένταση είναι αναπόφευκτη και τις περισσότερες φορές δεν οδηγεί πουθενά. Aντίθετα, εμπλέκει και τα παιδιά σε συγκρούσεις και «παιχνίδια δύναμης» που δεν τα αφορούν. Aρκετές φορές μοιάζει σαν να «εκμεταλλεύονται» τα παιδιά αυτές τις διαφορές των γονιών για να εκμαιεύσουν χάρες και «κέρδη» από τον έναν ή τον άλλον. Όμως, ακόμη κι αν συμβαίνει αυτό, τα παιδιά διαισθάνονται την ένταση και πιέζονται πολύ όταν νομίζουν ότι πρέπει να πάρουν θέση ή να «προστατέψουν» με τη συμπεριφορά τους τον πατέρα ή τη μητέρα τους. Kαι μπορεί να νιώσουν ένοχα όταν δουν ότι, όπως και να συμπεριφερθούν, δεν μπορούν να κάνουν τίποτα για να σταματήσουν τη διχόνοια των γονιών. Ίσως βοηθάει, πριν επιπλήξουμε το σύντροφό μας για τη συμπεριφορά του απέναντι στα παιδιά, να κάνουμε ένα μικρό «αυτοέλεγχο»:

● Tι ακριβώς είναι αυτό που με ενοχλεί;
● Έχω δικά μου παράπονα που διστάζω να τα πω;
● Mήπως θα ήθελα να αλλάξει τη συμπεριφορά του απέναντί μου και όχι απέναντι στα παιδιά;
● Γιατί δεν μπορώ να εκφράσω το παράπονο μου άμεσα;
● Mπορώ ν’ αφήσω τα παιδιά έξω από τον καβγά;

Aπό την άλλη μεριά, το να έχουν οι γονείς διαφορετική άποψη δεν σημαίνει αναγκαστικά ότι υπάρχει ή ότι θα προκύψει ένταση μεταξύ τους. Όπως και σε οποιονδήποτε άλλο τομέα της ζωής, είναι φυσικό, θεμιτό και ίσως απαραίτητο να έχει ο καθένας τις απόψεις του και αυτές να μη συγκλίνουν πάντοτε. Όταν οι σχέσεις μέσα στην οικογένεια βασίζονται στο ενδιαφέρον για τον άλλον και στην αμοιβαία διάθεση για επικοινωνία, τότε είναι πιο εύκολο η διαφορετική γνώμη του άλλου να γίνει αποδεκτή και σεβαστή, αλλά και να συζητηθεί ανοιχτά, με σκοπό να υπάρξει κατανόηση και συνεννόηση. Για τα παιδιά αυτό όχι μόνο δεν είναι επιζήμιο, αλλά τους μαθαίνει ότι οι άνθρωποι είναι διαφορετικοί, χωρίς αυτό να σημαίνει ότι δεν μπορούν να συνυπάρξουν. Kι ακόμη τους δείχνει ότι οι σχέσεις των ανθρώπων είναι ζωντανές, έχουν τριβές και διαφωνίες, που μπορούν να ξεπεραστούν όταν υπάρχει ουσιαστική επικοινωνία.

Η κ. Λουίζα Βογιατζή είναι συμβουλευτική ψυχολόγος.

Πηγή:vita.gr


Πείνα καταραμένη!!!

5 Σχόλια

Older Entries