Προβλήματα με το υπάρχον βιβλιάριο υγείας του παιδιού.

8 Σχόλια

Του Αντώνη Καφάτου*

Το 2003 το υπουργείο Υγείας άλλαξε τις υπάρχουσες κατάλληλες καμπύλες ανάπτυξης των παιδιών με τελείως ακατάλληλες καμπύλες οι οποίες διατηρούνται μέχρι σήμερα.

Αυτές οι καμπύλες ανάπτυξης είναι ακατάλληλες γιατί έγιναν το 2001, όταν η επιδημία της παχυσαρκίας ήταν σε έξαρση. Το αποτέλεσμα ήταν να έχουν μετακινηθεί προς τα άνω και να αποκρύπτουν το πρόβλημα των υπέρβαρων και παχύσαρκων παιδιών, ενώ αντίθετα ψευδώς παρουσιάζουν μεγάλο ποσοστό παιδιών με ανεπαρκή ανάπτυξη. (Παιδιατρική, 2007; 70:70-74)

Οι καμπύλες αυτές ανάπτυξης παρόλα αυτά προωθήθηκαν και μπήκαν στο βιβλιάριο υγείας του παιδιού με πρωτοβουλία της Α’ Παιδιατρικής Κλινικής του Πανεπιστημίου Αθηνών και της φαρμακευτικής εταιρείας που παράγει την αυξητική ορμόνη.

Οι καμπύλες αυτές συμβάλουν στο να αυξηθεί ο αριθμός των παιδιών που παίρνουν αυξητική ορμόνη την οποία πληρώνει το Υπουργείο Υγείας. Όταν ένα παιδί παίρνει για παράδειγμα αυξητική ορμόνη καθημερινά και για 6 χρόνια, απαιτούνται πάνω από 350,000 ευρώ. Εκτός όμως του τεράστιου οικονομικού κόστους, η ζημιά στην υγεία είναι ακόμη πιο σοβαρή, γιατί η αυξητική ορμόνη είναι καρκινογόνος ουσία.

Στις 30/8/2005 ο υφυπουργός Υγείας κος Κωνσταντόπουλος υπέγραψε με το Πανεπιστήμιο Κρήτης μια σύμβαση για να ετοιμαστεί ένα νέο βιβλιάριο υγείας του παιδιού εντός τριών μηνών. Το Πανεπιστήμιο Κρήτης ετοίμασε το βιβλιάριο υγείας μέσα τις προθεσμίες της σύμβασης. Από τότε το Υπουργείο Υγείας δεν έχει κάνει καμιά πρόοδο. Μια προφορική δικαιολογία ήταν ότι ήταν μεγάλο μέγεθος. Γι΄αυτό το συμπτύξαμε και ελαττώσαμε τις σελίδες από 76 σε 64 (το Βρετανικό και Γαλλικό βιβλιάριο είναι 97 και 92 σελίδες αντίστοιχα).

Το πανεπιστήμιο Κρήτης συνέλεξε βιβλιάρια υγείας απ΄όλες σχεδόν τις Ευρωπαικές Χώρες και την Αυστραλία.

Η προσπάθεια του Πανεπιστημίου Κρήτης ήταν να γίνει ένα βιβλιάριο υγείας που να βοηθά τους γονείς της Χώρας μας να προλάβουν τα σοβαρότερα προβλήματα που σχετίζονται με την υγεία και ανάπτυξη και περιλαμβάνουν τα ακόλουθα:

1. Έλλειψη θηλασμού με λιγότερες από 10% των μητέρων να θηλάζουν αποκλειστικά τα παιδιά τους (80%των μητέρων θηλάζουν αποκλειστικά τα παιδιά τους στις Σκανδιναβικές Χώρες)

2. Παιδική παχυσαρκία. Η Ελλάδα έχει τα υψηλότερα ποσοστά παχυσαρκίας στην ΕΕ. Η έλλειψη θηλασμού υπερδιπλασιάζει τον κίνδυνο παχυσαρκίας. Η παχυσαρκία συνδέεται άμεσα με την υπέρταση, υπερλιπιδαιμίες σακχαρώδη διαβήτη τύπου 2, έμφραγμα του μυοκαρδίου, εγκεφαλικά επεισόδια, κ.α.

3. Διατροφή. Η παραδοσιακή ελληνική διατροφή έχει γίνει παγκόσμιο πρότυπο, όπως αποκαλύφθηκε από τη μελέτη των 7 Χωρών, όπου ο πληθυσμός της Κρήτης έχει το υψηλότερο ποσοστό επιβίωσης με τους λιγότερους θανάτους από καρδιαγγειακά και καρκίνους σε σύγκριση με όλους τους άλλους πληθυσμούς της μελέτης.

Το Πανεπιστήμιο Κρήτης συνεχίζει την παρακολούθηση του πληθυσμού της Κρήτης που άρχισε από το 1960 και διαπιστώνει ότι οι νεώτερες γενιές, και ιδιαίτερα τα παιδιά, έχουν αλλάξει ριζικά τη διατροφή που δεν διαφέρει από εκείνη των παιδιών του δυτικού κόσμου.

Γι’ αυτό στο νέο βιβλιάριο υγείας του παιδιού δίνεται ιδιαίτερη έμφαση στο παραδοσιακό τρόπο διατροφής της ελληνικής οικογένειας, και φυσικά του παιδιού για τον οποίο ο καλύτερος τρόπος εκπαίδευσης είναι το παράδειγμα που παίρνει από τους ίδιους τους γονείς.

4. Η έλλειψη σωματικής άσκησης σε συνδυασμό με την κακή διατροφή ευθύνονται για την επιδημική έξαρση της παιδικής παχυσαρκίας τις τελευταίας δεκαετίες στη χώρα μας.

Γι’ αυτό δίνεται ιδιαίτερη έμφαση στο βιβλιάριο υγείας του παιδιού στη σωματική άσκηση παράλληλα με μια καλή διατροφή για την άριστη ανάπτυξη του παιδιού.

Πολλά παιδιά, κυρίως εφηβικής ηλικίας, καταφεύγουν σε κέντρα αδυνατίσματος που αγνοούν συνήθως τη φάση ταχείας ανάπτυξης του παιδιού (growth spurt), όπου η καλή διατροφή και άθληση έχουν ιδιαίτερα μεγάλη σημασία. Έτσι συχνά βλέπουμε εφήβους και έφηβες να έρχονται από κέντρα αδυνατίσματος με υποθερμιδικές δίαιτες. Τα αποτελέσματα από αυτές τις δίαιτες είναι η αναστολή της ανάπτυξης τους, η διακοπή ή μη έναρξη της εμμηνορρυσίας στα κορίτσια, σιτιογενείς αναιμίες, κακή επίδοση στα σχολεία και ψυχολογικά προβλήματα(π.χ. ψυχογενής ανορεξία και βουλημία).

Το πρόσφατο διαφημιστικό μήνυμα του Υπουργείου Υγείας «Ρίξε το βάρος στο παιδί» είναι εξαιρετικά επικίνδυνο για την υγεία και ανάπτυξη του παιδιού. Μητέρες με υπέρβαρα και παχύσαρκα παιδιά κατανοούν με το σύνθημα αυτό ότι πρέπει με κάθε τρόπο να ελαττώσουν το βάρος του παιδιού τους χωρίς αυτές να δίνουν γενικά και αόριστα προσοχή στο παιδί τους. Στόχος πρέπει να είναι η ελάττωση του ρυθμού αύξησης του βάρους με περισσότερη σωματική άσκηση και επαρκή λήψη ενέργειας για την ανάπτυξη του (όχι ελάττωση του βάρους με υποθερμιδικές δίαιτες).

5. Κάπνισμα. Η Ελλάδα έχει τα υψηλότερα ποσοστά καπνιστών σε παγκόσμια κλίμακα. Πρόσφατα διαπιστώσαμε ότι το 36% των εγκύων γυναικών συνεχίζουν το κάπνισμα σε όλη την εγκυμοσύνη. Επίσης, παιδιά σε νηπιαγωγεία στα Χανιά με δύο γονείς καπνιστές έχουν 11 φορές υψηλότερα επίπεδα κοτινίνης (μεταβολίτης της νικοτίνης) στο αίμα τους σε σύγκριση με παιδιά μη καπνιστών γονιών.

Γι’ αυτό στο νέο βιβλιάριο υγείας του παιδιού τονίζεται αυτό το τεράστιο πρόβλημα δημόσιας υγείας.

6. Σακχαρώδης διαβήτης τύπου 2. Αυξάνεται με ταχύτατους ρυθμούς στη χώρα μας τα τελευταία χρόνια. Γι’ αυτό στο νέο βιβλιάριο υγείας παρουσιάζεται με συντομία ο γλυκαιμικός δείκτης και το γλυκαιμικό φορτίο. Τρόφιμα με χαμηλό γλυκαιμικό δείκτη, όπως είναι τα περισσότερα τρόφιμα της ελληνικής παραδοσιακής διατροφής ελαττώνουν τον κίνδυνο σακχαρώδους διαβήτη.

7. Ατυχήματα. Η Ελλάδα είναι η δεύτερη χώρα στην Ευρωπαϊκή Ένωση με το μεγαλύτερο αριθμό θανάτων από τροχαία ατυχήματα, γι΄ αυτό γίνεται σύντομη αναφορά στα οινοπνευματώδη ποτά.

8. Αρτηριακή υπέρταση. Τα εγκεφαλικά επεισόδια είναι από τις πρώτες αιτίες θανάτου στην χώρα μας που έχουν ως κύριο αίτιο την υπέρταση. Γι΄ αυτό τονίζεται η σημασία της διατροφής χαμηλής σε αλάτι και αυξημένης σε κάλιο.

9. Η στοματική υγεία είναι ένα άλλο τεράστιο πρόβλημα για το οποίο δίνονται σύντομες οδηγίες.

10. Επίσης, το νέο βιβλιάριο υγείας του παιδιού περιλαμβάνει καμπύλες για την αρτηριακή πίεση, για την περίμετρο μέσης και το Δείκτη Μάζας Σώματος εκτός από τις συνήθεις καμπύλες βάρους, ύψους και περιμέτρου κεφαλής που υπάρχουν σε όλα τα βιβλιάρια στον κόσμο.

11. Στα εμβόλια ακολουθήσαμε τις πρόσφατες οδηγίες της επιτροπής εμβολιασμών του Υπουργείου Υγείας.

Τέλος, το Πανεπιστήμιο Κρήτης στα πλαίσια ενός Ευρωπαϊκού προγράμματος (NewGeneris) εξέδωσε πρόσφατα σύντομο τεύχος για την εγκυμοσύνη με τίτλο «Υγεία και διατροφή στην περίοδο της εγκυμοσύνης». Το τεύχος αυτό έχουμε προτείνει στο Υπουργείο Υγείας να το επανεκδώσει και να δίνεται δωρεάν σε όλες τις εγκύους γυναίκες της χώρας μας όσο το δυνατόν νωρίτερα από την αρχή της κυήσεως. Αυτό προετοιμάζει τις γυναίκες να θηλάσουν και δίνει κατευθύνσεις για τη σωστή διατροφή τους. Δεν έχουμε πάρει ακόμα καμία απάντηση για το θέμα αυτό και έχει περάσει ήδη ένα έτος.

* O Αντώνης Καφάτος, είναι ομότιμος καθηγητής Πανεπιστημίου Κρήτης, Κλινική Προληπτικής Ιατρικής & Διατροφής (πηγή)

Φυσικά η πρόταση για ένα νέο βιβλιάριο υγείας δεν πραγματοποιείθηκε ποτέ. Το παραπάνω άρθρο έψαξα και το βρήκα με αφορμή την καταπληκτική και θλιβερή ταυτόχρονα εκπομπή του Στέλιου Κούλογλου «Ρεπορτάζ χωρίς σύνορα».

Αφιερώστε τον χρόνο σας αν δεν  έχετε δει ήδη την εκπομπή της Δευτέρας 2 Φεβρουαρίου με τίτλο «Το ιπτάμενο burger και άλλες ιστορίες» να την δείτε εδώ .

Ολόκληρη η εκπομπή είναι καθηλωτική, στο 25.30′ περίπου παρουσιάζεται η αλήθεια για τα παιδικά βιβλιάρια υγείας και το ρόλο τους στην παιδική παχυσαρκία αλλά και την υπονόμευση του μητρικού θηλασμού.

Σχετικό πρόσφατο άρθρο επίσης μπορείτε να διαβάσετε και εδώ

με τίτλο  «Φαρμακοβιομηχανία «συνέγραψε» το βιβλιάριο υγείας παιδιού!»

Με τις καμπύλες που υπάρχουν στο βιβλιάριο για την ανάπτυξη των παιδιών ένα υπέρβαρο παιδί χαρακτηρίζεται ως κανονικό και ένα κανονικό παιδί ως αδύναμο. Κατήγγειλε ότι οι καμπύλες προωθήθηκαν από εταιρεία που πουλούσε αυξητική ορμόνη και ότι το 2005 το υπουργείο Υγείας υπέγραψε σύμβαση με το Πανεπιστήμιο Κρήτης για νέες καμπύλες, το Πανεπιστήμιο τις κατέθεσε μετά από 3 μήνες, αλλά ακόμη δεν έγινε τίποτα. «Κάποιοι πλουτίζουν από αυτό το βιβλιάριο υγείας του παιδιού», τόνισε και πρόσθεσε ότι με το βιβλιάριο θίγεται και ο θηλασμός, καθώς τα παιδιά που θηλάζουν παίρνουν λιγότερο γάλα. Κατά συνέπεια, είπε, και οι εταιρείες γάλακτος έχουν λόγο να παραμείνουν αυτές οι καμπύλες

Και εδώ στο blog παλαιότερο άρθρο

Οι πίνακες για την φυσιολογική αύξηση βάρους στα θηλάζοντα βρέφη εδώ



Advertisements

Πίνακας αύξησης ύψους και περιμέτρου κεφαλής στα θηλάζοντα μωρά

2 Σχόλια

Ηλικία του μωρού
Μ.Ο αύξησης ύψους
Μ.Ο αύξησης περίμετρου κεφαλής
0-6 μηνών 2.5 cm/μήνα 1.27 cm/μήνα
6-12 μηνών † 1.27 cm/μήνα 64 mm/μήνα
† Κατά τον πρώτο χρόνο ένα συνήθης  μωρό που θηλάζει θα αυξήσει το ύψος του κατά 50% και την περίμετρο κεφαλής κατά 33%

Πηγή: Mohrbacher N and Stock J. The Breastfeeding Answer Book, Third Revised ed. Schaumburg, Illinois: La Leche League International, 2003, p. 148-149.

Πίνακας για την φυσιολογική αύξηση του βάρους στα αποκλειστικά θηλάζοντα βρέφη

4 Σχόλια

# 1ος – 4ος μήνας: 113-227 γρ. την εβδομάδα δηλαδή 453-906 γρ. το μήνα
# 4ος – 6ος μήνας: 85-142 γρ. την εβδομάδα (περίπου 340-568 γρ. το μήνα)
# 6ος – 12ος μήνας: 42-85 γρ. την εβδομάδα (περίπου 168-340 γρ. το μήνα)

Πηγή: Womanly Art of Breastfeeding (Διεθνής Σύνδεσμος Θηλασμού La Leche League International)

Καμπύλες ανάπτυξης

15 Σχόλια

Πάλι θα τα βάλω με τους παιδιατρους….

Τα παιδιά που θηλάζουν αποκλειστικά εχουν την τάση να πέρνουν περισσότερο βάρος  κατά τους 2-3 πρώτους μήνες της ζωής τους. Αυτός ο γρήγορος ρυθμός μετά τον 3ο μήνα επιβραδύνεται πράγμα που απο τους περισσότερους παιδιάτρους παρεξηγήτε. Τότε ειναι που αρχίζουν να απογοητεύουν την γυναίκα οσον αφορά τον θηλασμό και την ενθαρύνουν να «συμπληρώσει» με ξένο γάλα..

Οι καμπύλες ανάπτυξης γενικά εχουν κριθεί ακατάλληλες ακόμα και για παιδιά που δεν θηλάζουν. Οποιος δεν βαριέται ας διαβάσει αυτό….

http://www.iatrikionline.gr/Deltio_52b/09.htm

(τα γράμματα ειναι πολύ μικρά, γι αυτό πηγαίνεται στις επιλογές του ιντερνετ και βάλτε ένα μεγαλύτερο μέγεθος  γραμματοσειράς για να  μην στραβωθήτε 🙂 )