Η επιρροή της φύσης στην Ψυχολογία του παιδιού και στην δυναμική της οικογένειας

4 Σχόλια



Όσο τα χρόνια περνάνε και οι απαιτήσεις της καθημερινότητας αυξάνονται και φυσικά ο ελεύθερος χρόνος μειώνεται, καλό είναι όλοι μας και ιδιαίτερα όσοι έχουν ήδη δημιουργήσει ή σκοπεύουν να δημιουργήσουν οικογένεια, να θυμούνται ότι η επαφή με τη φύση έχει ευεργετικές ιδιότητες τόσο στην Ψυχολογία των ενηλίκων όσο και σε αυτή των παιδιών.


Καθώς η πλειονότητα του πληθυσμού ζει πλέον σε μεγάλα αστικά κέντρα, απομακρυσμένα (στο μυαλό των περισσότερων) από τη φύση, έχουν οι περισσότεροι εγκλωβιστεί στις υποχρεώσεις και το άγχος της καθημερινότητας, πράγμα το οποίο μεταδίδεται στα μικρά παιδιά μέσω των δραστηριοτήτων και απαιτήσεων που καθημερινά τους επιβάλλεται για το μέλλον τους. Καθόλου κατακριτέο, αλλά από την άλλη μεριά παρατηρούμε τα τελευταία χρόνια μια έξαρση συνδρόμων, υπερκινητικότητας, διάσπασης της προσοχής και μαθησιακών δυσκολιών, που σαν απαρχή έχουν την έλλειψη ερεθισμάτων. Καλό είναι να σκεφτούν οι νέοι γονείς ότι μια Κυριακή στον παιδότοπο είναι ελλειπέστατη για την σωστή ανάπτυξη των παιδιών τους, σε σχέση με μια εκδρομική Κυριακή. Οι λέξεις παιδί και παιχνίδι είναι συνώνυμες και αλληλένδετες και δεν πρέπει σε καμία περίπτωση να τις διαχωρίζουμε και να βάζουμε τα παιδιά σε ρόλο ενηλικα.


Κάθε εποχή λοιπόν έχει τις ιδιαιτερότητες της και τα πολλαπλά ερεθίσματα που μπορεί να προσφέρει στην παιδική ψυχοσύνθεση αλλά και στην δυναμική της οικογένειας. Το χειμώνα, τον οποίο και διανύουμε, οι ευκαιρίες που μπορούν να δοθούν είναι άπειρες. Τα χρώματα της φύσης βοήθανε στην αντίληψη του μικρού παιδιού της κάθε εποχής καλύτερα από το γκρι της πόλης αλλά και στις καιρικες αλλαγές που συμβαίνουν. Η επαφή με τη φύση διευρύνει τον γνωστικό τομέα, βλέπει από κοντά τι είναι βουνό, δάσος, ακούει τους ήρεμους ήχους και φυσικά γεννιούνται εύστοχες απορίες για τη δημιουργία του κόσμου και την διαφορετικότητά του. Επιπλέον, όλες οι αισθήσεις οξύνονται, η αφή, η ακοή, η όραση (καθώς ο ορίζοντας είναι μεγαλύτερος και η αντίληψη του χώρου).

Όσον αφορά την εκτόνωση, που όλοι τη χρειαζόμαστε, μπορεί να πραγματοποιηθεί τόσο με μια εκδρομή στο βουνό όσο και με την ενασχόληση μικρών και μεγάλων με τις δραστηριότητες που προσφέρει η κάθε εποχή. Η χιονοδρομία, η πεζοπορία, η ορειβασία, η ιππασία είναι μόνο μερικές απο τις ασχολίες που μπορούν να βοήθησουν στην εκτόνωση και στην θεραπευτική επίδραση που μπορεί να έχουν στον ψυχισμό του καθενός. Το παιδί γεμίζοντας το μυαλό του εικόνες και παράλληλα γυμνάζοντας το σώμα του, γίνεται πιο υπάκουο, εκτιμά τις απαιτήσεις των γονιών του και έχει μια γενικότερη άποψη για τον κόσμο που δεν αποτελείται αποκλειστικά και μόνο από την πόλη και τα δικά της ερεθίσματα. Παιδιά με υπερκινητικότητα ή μαθησιακές δυσκολίες μαθαίνουν να ελέγχουν τον εαυτό τους, μαθαίνουν να δουλεύουν τη φαντασία τους και εν τέλει να εμπλουτίζουν το λόγο τους και τη σκέψη τους.



Τέλος, επειδή ο χρόνος που μπορεί κανείς να αφιερώνει στα παιδιά του τη σημερινή εποχή είναι περιορισμένος, μια εκδρομή στην εξοχή σε συνδυασμό με κάποια δραστηριότητα που μπορεί να ακολούθησει, κάνει τους δεσμούς της οικογένειας πιο στενούς, τις σχέσεις πιο υγιείς και οι γονείς πια γίνονται ολοκληρωμένοι εκπαιδευτές για τα παιδιά τους. Η χαρά που επικρατεί πριν ξεκινήσει μια οικογενειακή εκδρομή και το μοίρασμα των εμπειριών στο τέλος της ημέρας είναι η λύτρωση και η καλύτερη θεραπεία για την οικογενειακή συνοχή. Το κέρδος είναι το ίδιο σημαντικό για τα παιδιά αλλά και για τους γονείς. Το να ενασταλλάξουμε στα παιδιά μας το ενδιαφέρον για ζωή ταυτόχρονα με τη διατήρηση του δικού μας ενδιαφέροντος για αυτή είναι η αρχή για τη δημιουργία σωστών ανθρώπων.


Συγκρίνετε λοιπόν μια χειμωνιάτικη Κυριακή στον παιδότοπο της γειτονιάς με μια Κυριακή που έχετε κάνει μια εξόρμηση σε συνδυασμό με κάποια δραστηριότητα. Δείτε το και εγωιστικά, τα οφέλη δεν είναι μόνο των παιδιών.

Βίκυ Μιχελή
Ψυχολόγος Πανεπιστημίου Αθηνών
http://psychologyview.blogspot.com
http://www.drosostalida.com/centers3.asp?id=299

Advertisements

Ο Νέμο μένει στο Παγκράτι

4 Σχόλια

«Τρως τον Ντόναλντ»; Το κοριτσάκι στο διπλανό τραπέζι έχει σχεδόν δακρύσει. Ο μπαμπάς της στέκει έντρομος με τα ξυλάκια να αιωρούνται μεταξύ στόματος και πιάτου. Δεν έπρεπε να της πω ότι παρήγγειλα πάπια Πεκίνου…

Ευτυχώς που υπάρχουν και τα καρτούν και τα πιτσιρίκια των πόλεων αναγνωρίζουν και άλλα ζώα εκτός των κατοικιδίων, τα οποία φαντάζομαι θεωρούν πλέον αξεσουάρ κάθε νοικοκυριού, όπως η δεύτερη τηλεόραση ή η ελληνική σημαία στο μπαλκόνι. Παρότι δεν έχουν δει πάπια, γάιδαρο, λύκο ή ψάρια ωκεανού ποτέ ζωντανά, τουλάχιστον ξέρουν τον Ντόναλντ, τον σύντροφο του Σρεκ, τους μουργόλυκους και το Νέμο.

Μάταια προσπαθούν τα σχολεία να κάνουν περιβαλλοντική εκπαίδευση από τις τάξεις. Τα παιδιά έχουν χάσει κάθε επαφή με τον φυσικό κόσμο και δυσκολεύονται να αναγνωρίσουν συνηθισμένα ζώα και φυτά, σύμφωνα με έρευνα του BBC Wildlife Magazine του 2008 στη Βρετανία. Οι μισοί πιτσιρικάδες μεταξύ 9 – 11 ετών δεν μπόρεσαν να αναγνωρίσουν μια βελανιδιά ή έναν υάκινθο -και τα δύο πολύ διαδεδομένα στη Βρετανία-, ενώ το να παίζουν στη Φύση αναδείχθηκε ο λιγότερο δημοφιλής τρόπος για να περνούν την ώρα τους. Προτιμούν να βλέπουν φίλους ή να παίζουν στον υπολογιστή τους.

«Τα παιδιά που δεν έχουν σχέση με τη Φύση δεν θα γίνουν ενήλικοι που θα ενδιαφέρονται για το περιβάλλον. Κανείς δεν πρόκειται να νοιαστεί για τον πλανήτη, αν δεν τον γνωρίσει», προειδοποιεί ο Σερ Ντέιβιντ Ατένμπορο, ο ντοκιμαντερίστας του BBC.

Εγκλωβισμένα σε αστικά περιβάλλοντα που όλο και λιγότερο θυμίζουν τον φυσικό χώρο, όπου η άνοιξη μπαίνει χωρίς μυρωδιές και το καλοκαίρι περνάει δροσερό μέσα σε υπερ-κλιματιζόμενους παιδότοπους, τα παιδιά των μεγαλουπόλεων μένουν μισά, ανολοκλήρωτα, ατελή χωρίς τη συμμετοχή της Φύσης στο μεγάλωμά τους και κινδυνεύουν να εξελιχθούν σε ακόμη βαρβαρότερους κατακτητές του φυσικού περιβάλλοντος από τους γονείς τους. Αν δεν σας φαίνεται εύκολο να κάνετε τίποτα εσείς προσωπικά για τον πλανήτη, γνωρίστε τουλάχιστον στα παιδιά σας τη Φύση, τα ζώα και το μεγαλείο τους. Κάτι μαγικό συμβαίνει όταν παιδιά και φυσικό περιβάλλον αναμειγνύονται και τα κάνει καλύτερους ανθρώπους. Και αυτός ο κόσμος έχει τόσο ανάγκη από τέτοιους.

Μανίνα Ντάνου (από το ΟΙΚΟ της Καθημερινής ημερομηνία 7/01/09)

DSC01339
DSC01342

DSC013451