Οδηγίες για γονείς και εκπαιδευτικούς, όταν τα παιδιά παρακολουθούν τηλεόραση

2 Σχόλια

Οι γονείς:

  • Περιορίστε τις ώρες που τα παιδιά παρακολουθούν τηλεόραση σε μια ή το πολύ δυο ημερησίως.
  • Μην επιτρέψετε τη τοποθέτηση τηλεόρασης στο δωμάτιο των παιδιών.
  • Ελέγξτε τα προγράμματα που παρακολουθούν τα παιδιά και αποθαρρύνετέ τα από τη παρακολούθηση βίαιων και ακατάλληλων προγραμμάτων.
  • Παρακολουθήστε με ιδιαίτερη προσοχή τις παιδικές εκπομπές και τα μουσικά βίντεο καθώς τα περισσότερα περιλαμβάνουν ακατάλληλα και βίαια θέματα.
  • Παρακολουθείτε τηλεόραση μαζί με τα παιδιά και συζητάτε τις σκηνές βίας εξηγώντας τους τη πραγματικότητα.
  • Δώστε στα παιδιά να καταλάβουν ότι η βία στην πραγματική ζωή έχει σαν αποτέλεσμα το πόνο, τους τραυματισμούς και το θάνατο, ότι η βία φέρνει δυστυχία, δημιουργεί και δεν λύνει τα προβλήματα, και τέλος ότι οδηγεί στη τιμωρία και τη φυλακή. Εξηγήστε τους ότι οι ηθοποιοί δεν παθαίνουν τίποτα.
  • Βοηθήστε τα να απομυθοποιήσουν τους τηλεοπτικούς ήρωες. Διδάξτε τα τους πραγματικούς ήρωες.
  • Εξηγήστε τους το ρόλο των διαφημίσεων.
  • Ρωτάτε τα παιδιά πως αισθάνονται ύστερα από τη παρακολούθηση τηλεοπτικών προγραμμάτων και αν διαπιστώσετε κακές επιρροές προσπαθήστε να τις διορθώσετε με συζήτηση και απομυθοποίηση.
  • Προσπαθήστε να έχετε όσο γίνεται λιγότερες ώρες ανοιχτή τη τηλεόραση στο σπίτι.
  • Διαβάζετε στα παιδιά βιβλία, ιδιαίτερα εκείνα που δεν περιέχουν εικόνες ώστε να βοηθάτε τη διαδικασία σχηματισμού εντυπώσεων με τη νοητική διαδικασία.
  • Ενθαρρύνετέ τα στη ζωοφιλία. Επιτρέψτε τους να έχουν ένα ζώο αν αυτό είναι μέσα στις δυνατότητές σας.
  • Μην τους αγοράζετε ποτέ παιχνίδια που διαφημίζονται στη τηλεόραση, ιδιαίτερα τα πολεμικά και εκείνα που έχουν σχέση με τη βία.

Οι εκπαιδευτικοί (και οι γονείς):

  • Μάθετε στα παιδιά ότι εκτός από τη βία, υπάρχουν άλλοι τρόποι να λύνουν τις διαφορές τους.
  • Ενθαρρύνετέ τα να παίζουν με άλλα παιδιά αντί να παρακολουθούν τηλεόραση.
  • Διδάξτε τους την αγάπη στη φύση. Πάρτε τα μαζί σας στη θάλασσα, στο βουνό, διδάξτε τους να ξεχωρίζουν τα δέντρα, τα φυτά και τα λουλούδια.
  • Ενθαρρύνεται τα παιδιά να χρησιμοποιούν τα χέρια τους και το σώμα τους, να κάνουν κατασκευές, να χορεύουν και να παίζουν μουσική.
  • Επαινέστε τα για τις επιδόσεις τους στις κατασκευές, το χορό, τη μουσική, τη ζωοφιλία, την αναγνώριση ενός φυτού, το κολύμπι κλπ, και όχι για οτιδήποτε σχετικό με τη τηλεόραση.
  • Βοηθήστε τα παιδιά να ξεχωρίσουν τη πραγματικότητα από τη φαντασία.
  • Διδάξτε τα ότι στη πραγματική ζωή η βία έχει άσχημες συνέπειες.
  • Διδάξτε τα πως η τηλεόραση δεν λέει πάντα (σχεδόν ποτέ) την αλήθεια.
  • Διδάξτε τα πως η τηλεόραση δεν αποτελεί εκπαιδευτικό μέσο και δεν μπορεί να αντικαθιστά το σχολείο και το διάβασμα.
  • Απομυθοποιήστε τους κοινωνικούς φόβους που έχουν προκληθεί από τη τηλεόραση. Εξηγήστε τους ότι ο κόσμος δεν είναι εχθρικός και δεν απειλούνται από το καθετί γύρο τους.
  • Απομυθοποιήστε τους μεταφυσικούς φόβους που έχουν προκληθεί από τη τηλεόραση. Εξηγήστε τους ότι οι δαίμονες, τα φαντάσματα, τα πνεύματα και καθετί υπερφυσικό είναι «ψεύτικα» και δεν αποτελούν κινδύνους.

 

πηγή: iatronet.gr

Advertisements

Ο δωδεκάλογος της σωστής τηλεθέασης

2 Σχόλια

Στα πλαίσια του προγράμματος «παιδί και τηλεόραση», η ΕΚΠΟΙΖΩ συνέταξε ένα δωδεκάλογο για το τι πρέπει να προσέχουν οι γονείς στη σχέση των παιδιών με την τηλεόραση. Χρειάζεται ιδιαίτερη προσοχή με την τηλεόραση, μια και είναι γνωστό  ότι μπορεί να ασκήσει καταστροφικές επιδράσεις στη διαμόρφωση της προσωπικότητας των παιδιών.

1. Η τηλεόραση πρέπει να ‘ναι στο καθιστικό.

Είναι μεγάλο λάθος να υπάρχει και σε παιδικά δωμάτια. Ο χώρος παίζει σημαντικό ρόλο στην τηλεθέαση. Στο καθιστικό ελέγχεται καλύτερα το τι και πόση ώρα βλέπουν TV τα παιδιά. Επίσης μειώνονται οι πιθανότητες να ‘ναι κοντά στα μάτια των παιδιών η οθόνη και η εκπεμπόμενη από αυτήν ακτινοβολία.

2. Δημιουργήστε οικογενειακά προγράμματα για το τι θα δείτε.

Είναι αναγκαίο να προγραμματίζεται σε εβδομαδιαία βάση το τι θα δείτε, με δεδομένο την απασχόληση των παιδιών λόγω του σχολείου. Να σημειώσουμε ότι τα Σαββατοκύριακα και τις γιορτές που υπάρχει μεγαλύτερη ελαστικότητα στο χρόνο είναι λάθος να αυξάνονται οι ώρες τηλεθέασης.

3. Βλέπετε TV με τα παιδιά.

Ετσι μετατρέπεται η τηλεθέαση από παθητική σε ενεργητική. (σ.σ.: με δεδομένο ότι η παρακολούθηση αφορά συγκεκριμένες κι αξιόλογες εκπομπές).

4. Αποφύγετε την παθητική παρακολούθηση.

Οτιδήποτε παρακολουθούμε πρέπει να το συζητάμε κριτικά και να προβληματιζόμαστε. Η κοινωνικοποίηση των παιδιών από την τηλεόραση είναι ό,τι χειρότερο μπορεί να συμβεί.

5. Κάντε κριτική στην TV.

Πρέπει να επαινείτε το καλό και να κατηγορείτε το κακό. Το παιδί δεν πρέπει να ταυτίζεται με τηλεοπτικούς ήρωες που συνήθως είναι πρότυπα με μεγάλες δόσεις βίας κλπ. Καλύτερα να φτιάχνουμε αντιήρωες.

6. Σωστή αξιοποίηση της τηλεθέασης.

Με αφορμή εκπομπές που είδατε μπορείτε να ξεφυλλίσετε κάποιο βιβλίο ή να επισκεφτείτε κάποια έκθεση ή διάφορους πολιτιστικούς χώρους.

7. Κριτική στις ειδήσεις.

Απαιτείται κριτική τόσο στην ποιότητα όσο και στην ποσότητα των ειδησεογραφικών εκπομπών. Εντοπίστε τα συν και τα πλην και συζητήστε το διαφορετικό τρόπο παρουσίασης του ίδιου γεγονότος απ’ τις εφημερίδες.

8. Διαφημίσεις μόνο με κριτική.

Κριτική σε κάθε διαφήμιση, ιδιαίτερα αν είναι παραπλανητική.

9. Χρειάζεται να κλείνετε την TV.

Το παιδί πρέπει να ξέρει ότι η TV δεν πρέπει να ‘ναι ανοιχτή συνέχεια. Εξηγήστε του το κακό της ακτινοβολίας στα μάτια και την αναγκαιότητα της αποφυγής σκηνών βίας, χυδαιότητας κλπ.

10. Μήπως υπάρχει καλύτερη εναλλακτική λύση.

Πριν το παιδί ανοίξει την TV ελέγξτε αν έχει διαβάσει τα μαθήματά του και μήπως θέλει να παίξει κάποιο παιχνίδι (σ. σ.: πολλαπλάσια χρήσιμο από οποιοδήποτε τηλεοπτικό προϊόν).

11. Οχι ανταμοιβή με περισσότερη TV.

Ενα χάδι, ένα δωράκι, μια βόλτα, συμμετοχή στο παιχνίδι του είναι πολύ καλύτερη ανταμοιβή από επιπλέον χρόνο στην TV.

12. Λιγότερο TV.

Ο σύγχρονος τρόπος ζωής αυξάνει το χρόνο που η TV είναι ανοιχτή. Ετσι εμμέσως αυξάνεται κι ο χρόνος παρακολούθησης των παιδιών. Γι’ αυτό απαιτείται κι από μας περισσότερη επαγρύπνηση.

Η ΤV βλάπτει σοβαρά τα παιδιά

14 Σχόλια

Ιδιαίτερα ανησυχητικά τα στοιχεία που προκύπτουν από νέες έρευνες σχετικά με την (όλο και πιο στενή) σχέση των ανηλίκων με τη μικρή οθόνη

Οι παρενέργειες στην υγεία, στην κοινωνικοποίηση και στη νοητική ανάπτυξη των παιδιών



ΚΑΝΟΥΝ ζάπινγκ, κάθονται ακίνητα (και, επιτέλους, ήσυχα!) στον καναπέ,περιμένοντας να δουν το αγαπημένο τους πρόγραμμα.Γνωρίζουν πολύ καλά τίτλους σειρών και τηλεοπτικά πρόσωπα, ενώ σε κάποιες περιπτώσεις είναι σε θέση
να ερμηνεύσουν με περηφάνια ακόμη και τα τραγούδια των τίτλων ενώπιον γονιών ή συμμαθητών. Τα παιδιά όλων των ηλικιών σήμερα κάνουν στενή παρέα με την τηλεόραση, η οποία αποκτά πολλαπλούς ρόλους:αυτόν της νταντάς,του
φίλου,του γονιού,ο οποίος είναι μονίμως απασχολημένος, του βιβλίου,που κρίνεται «βαρετό»,του παραδοσιακού παιχνιδιού, το οποίο πλέον έχει εγκαταλειφθεί. Εχει όμως και δυσάρεστα επακόλουθα αυτό το φαινόμενο…

Αν κάποιες γενιές ευτύχησαν να απολαύσουν σε σωστές δόσεις από τηλεοράσεως θέατρο σκιών, τον «Παραμυθά» Νίκο Πιλάβιο, την «Τενεκεδούπολη» της Ευγενίας Φακίνου, τις ιστορίες του «Νιλς Χόλγκερσον», τον «Κλούβιο και τη Σουβλίτσα» και τη «Λάσι», σήμερα οι επιλογές είναι περιορισμένες, αν όχι ανύπαρκτες, και σίγουρα κακής αισθητικής και περιεχομένου τις περισσότερες φορές. Ηρωες από εχθρικούς γαλαξίες, θηλυκά καρτούν που αποθεώνουν την εικόνα της γυναίκας-Μπάρμπι, τερατόμορφα όντα που φέρουν βαρύ οπλισμό και απειλούν τους πάντες… Και τα απαραίτητα μουσικά διαλείμματα (διαφημίσεις για παιδικά CD), με άθλια διασκευασμένα λαϊκά τραγούδια, όπως η «Καβουρίνα»(!), και με μικρομέγαλους τραγουδιστές («Ζουζούνια»). Πληροφοριακά, κορυφαίο στις προτιμήσεις των νεαρών τηλεθεατών είναι το συγκρότημα των «Μazoo and the Ζoo» με άσματα όπως η διάσημη στις παιδικές συνάξεις «Κατσίκα»: «Κατσίκα μοιάζεις με τη Μόνικα Μπελούτσι, μυαλό κουκούτσι, μυαλό κουκούτσι»! Ετσι, κάπως σαν να έχουν μυαλό κουκούτσι, αντιμετωπίζει η τηλεόραση τους μικρούς τηλεθεατές.

Εθισμένοι από κούνια
Ολα αυτά συμβαίνουν εν Ελλάδι και όχι μόνο, καθώς μια ενδιαφέρουσα έρευνα που δημοσιεύεται στον «Guardian» της περασμένης Τετάρτης φέρνει στο φως της δημοσιότητας ανησυχητικά στοιχεία για την παιδική τηλεθέαση. Οπως, για παράδειγμα, το γεγονός ότι στην Αυστραλία βρέφη τεσσάρων μηνών παρακολουθούν κατά μέσο όρο ημερησίως 44 λεπτά τηλεόραση, ενώ στις ΗΠΑ τα παιδιά κάτω των δύο ετών βλέπουν κατά μέσο όρο μία ως δύο ώρες ημερησίως τηλεόραση. Οσο μεγαλώνουν οι ηλικίες, αυξάνονται αναλόγως και οι ώρες τηλοψίας. Στη Βρετανία τα παιδιά βρίσκονται απέναντι από μια οθόνη τηλεοράσεως ή από ένα κομπιούτερ για περισσότερες από πέντε ώρες- λίγο λιγότερο από τους μικρούς αμερικανούς. Οι ειδικοί κρούουν τον κώδωνα του κινδύνου, επισημαίνοντας ότι η τηλεόραση λειτουργεί καταστρεπτικά για τον εγκέφαλο και για την ανάπτυξη των παιδιών. Αμυνόμενοι οι γονείς σπεύδουν να καταθέσουν επιχειρήματα του τύπου: «Αρκετές μάχες δίνουμε κάθε μέρα με τα παιδιά μας, ας μη δώσουμε και αυτή». Ωστόσο είναι σαφές πως και οι ίδιοι είναι σε θέση να κατανοήσουν τις αρνητικές συνέπειες απλώς κοιτάζοντας τα «αποχαυνωμένα» πρόσωπα των βλασταριών τους όταν είναι μπροστά από την οθόνη.

Μπορεί πλέον, επισημαίνεται στο ίδιο άρθρο, να δίνουμε ιδιαίτερη σημασία στο τι τρώνε τα παιδιά μας, αλλά καλό θα ήταν να δούμε και με τι ταΐζουμε και το μυαλό τους.

Οι επιστήμονες προειδοποιούν
Οι επιστήμονες είναι κατηγορηματικοί: Η παρακολούθηση τηλεόρασης επιδρά αρνητικά στον εγκέφαλο, μειώνοντας την επιθυμία για ενεργητικό παιχνίδι και για κοινωνική επαφή με άλλα παιδιά, ενώ ταυτοχρόνως αποτελεί και τροχοπέδη για την ανάπτυξη της γλώσσας, της πλήρους κίνησης του ματιού, και μειώνει σημαντικά τον χρόνο συγκέντρωσής τους.

Κάποιες έρευνες μάλιστα αποδεικνύουν ότι τα παιδιά από 6 ως 30 μηνών που παρακολουθούν τηλεόραση εμφανίζουν επιθετικότητα και φτωχό λεξιλόγιο. Συμπέρασμα; Το να παρακολουθούν τα παιδιά κάτω των δύο ετών τηλεοπτικά προγράμματα, τονίζουν οι ερευνητές, είναι απαγορευτικό.

Στον αντίποδα διατυπώνεται ένα εύλογο ερώτημα: Εν μέσω ραγδαίας τεχνολογικής ανάπτυξης και ενίσχυσης της σχέσης μας με τις οθόνες (τηλεόραση, κομπιούτερ…) δεν είναι λογικό τα παιδιά να κάθονται από νωρίς μπροστά από ηλεκτρονικές οθόνες, έτσι ώστε να ενταχθούν πιο ομαλά και πιο γρήγορα στον μοντέρνο κόσμο; Δυστυχώς τα πράγματα δεν είναι τόσο απλά, καθώς δεν υπάρχουν επιστημονικές έρευνες που να αποδεικνύουν πως τα παιδιά μπορούν να εκπαιδευτούν μέσω τηλεόρασης. Ο Μάικλ Ριτς, διευθυντής κλινικής που ασχολείται με τα μίντια και τα παιδιά στο παιδιατρικό νοσοκομείο της Βοστώνης, είναι κατηγορηματικός: «Η τηλεόραση “σκοτώνει” την ικανότητα διαχωρισμού νοημάτων και θορύβου».

Επιπλέον, ειδικοί στην παιδική ανάπτυξη ανακάλυψαν τρεις παράγοντες οι οποίοι ενισχύουν την ανάπτυξη του μυαλού και είναι οι εξής: η ενώπιος ενωπίω αλληλεπίδραση με τους γονείς, η εκμάθηση της επίδρασης ή της διαχείρισης του φυσικού κόσμου και τα δημιουργικά παιχνίδια. Οπως είναι φανερό, η μικρή οθόνη δεν είναι σε θέση να προσφέρει τίποτε από τα παραπάνω. Αντιθέτως, λειτουργεί αποτρεπτικά από την ενασχόληση με κάποιο από αυτά. Το μέλλον θα δείξει πολλά για τη σχέση παιδιών και τηλεόρασης, καθώς οι επιστήμονες δεν είναι ακόμη σε θέση να γνωρίζουν τις ακριβείς επιπτώσεις της στον παιδικό εγκέφαλο και συγκεκριμένα στη γνωστική τους ανάπτυξη. Αυτό φυσικά δεν συμβαίνει εξαιτίας αδυναμίας κατανόησης των εσωτερικών διεργασιών του εγκεφάλου, αλλά λόγω των ραγδαίων και συνεχών αλλαγών και εξελίξεων στη χρήση των ηλεκτρονικών οθονών και πρωτίστως των τηλεοράσεων.

Ο δρ Δημήτρης Χριστάκης , ο οποίος συνεργάζεται με το Παιδιατρικό Ινστιτούτο Ερευνας του Σιάτλ, κατέληξε στο συμπέρασμα ότι για κάθε επιπλέον ώρα που τα βρέφη από 8 ως 16 μηνών παρακολουθούν τηλεόραση γνωρίζουν έξι ως οκτώ λέξεις λιγότερες από τα παιδιά που δεν εκτίθενται στην τηλεόραση. Κάποιες άλλες έρευνες έφεραν στο φως σημαντικά αποτελέσματα, όπως για παράδειγμα το παρακάτω: αν υπάρχει ανοιχτή τηλεόραση σε κάποιον χώρο στον οποίο παίζουν μικρά παιδιά κάτω των τριών ετών, τότε είναι πολύ πιθανό η τηλεόραση να τα αποσπάσει και να μην μπορέσουν να συγκεντρωθούν στο παιχνίδι τους. Επίσης, αποδεικνύεται περίτρανα πως η τηλεόραση έχει αποτύχει πλήρως να λειτουργήσει εκπαιδευτικά, ενώ παράλληλα απομακρύνει το παιδί από τους γονείς και μελλοντικά από το διάβασμα.

Αντιδρώντας στο «χαζοκούτι»
Στην Αυστραλία, σύμφωνα με το άρθρο του «Guardian», η κυβέρνηση σχεδιάζει ήδη να θέσει κανόνες στη σχέση παιδιών και μικρής οθόνης. Στη Βρετανία πάλι δεν φαίνεται να γίνεται κάτι τέτοιο άμεσα λόγω των αμφιβολιών που υπάρχουν, καθώς προέχει η εξοικείωση των παιδιών με την τεχνολογία. Πλέον τολμηρή αναδεικνύεται η γαλλική κυβέρνηση, η οποία απαγορεύει να προβάλλονται προγράμματα για παιδιά κάτω των τριών ετών.

Πέρυσι μάλιστα προέβη στην υποχρεωτική προβολή ενός μηνύματος στην τηλεοπτική οθόνη με το εξής περιεχόμενο: «Η τηλεόραση μπορεί να καθυστερήσει τη μαθησιακή ανάπτυξη των παιδιών ακόμη και όταν πρόκειται για προγράμματα τα οποία έχουν σχεδιαστεί γι΄ αυτά».

Οσο για τα επιχειρήματα που θα χρησιμοποιήσουν οι γονείς για να αμυνθούν για άλλη μία φορά, όπως «Εγώ έβλεπα τον Μίκι Μάους και δεν έπαθα τίποτα», αποδεικνύονται τουλάχιστον αστεία. Δεν υπάρχει καμία σύγκριση τού τότε με το τώρα, καθώς όχι μόνο η συσκευή και η ακτινοβολία της έχουν αλλάξει άρδην με το πέρασμα του χρόνου, αλλά και ο τρόπος ζωής, οι ώρες που παρακολουθούμε και το περιεχόμενο των προγραμμάτων δεν έχουν καμία σχέση με το «τότε». Αλλωστε, δεν μιλάμε μόνο για καλή ή κακή τηλεόραση, αλλά και για τον καλό ή τον κακό τρόπο που τη χρησιμοποιούμε.

Από την «Τενεκεδούπολη» στον σκουπιδοτενεκέ
ΤΟ 1986 η δημόσια τηλεόραση είχε περίπου 750 ώρες παιδικό πρόγραμμα, από τις οποίες το 76% ήταν ελληνικό, με αρκετό από αυτό να αφορά την ελληνική μυθολογία και λογοτεχνία. Σήμερα πώς διαμορφώνεται το τοπίο;

Τα κανάλια (με ελάχιστες εξαιρέσεις) αφιερώνουν ακόμη και… 0% στο παιδί και στην ψυχαγωγία του. Σύμφωνα με τα στοιχεία της ΑGΒ, το παιδικό πρόγραμμα κάθε νέα χρονιά μειώνεται. Ενδεικτικά, για τη σεζόν 2008-2009 το Μega αφιέρωσε το 0,5% του προγράμματός του, ο ΑΝΤ1 το 0,4% και ο Αlpha καθόλου. Οσο για τα υπόλοιπα κανάλια, έχουμε και λέμε: Star 17,4%, Αlter 12,2%, Σκάι 0%, ΕΤ1 11,1%, ΝΕΤ 5% και ΕΤ3 1,5%. Παρατηρούμε ότι τα ποσοστά σε Star και Αlter είναι ιδιαίτερα υψηλά. Να υπογραμμίσουμε όμως ότι το παιδικό πρόγραμμα των δύο αυτών καναλιών προβάλλει κατ΄ αποκλειστικότητα μεταγλωττισμένα κινούμενα σχέδια, αμφίβολης συχνά ποιότητας, τα οποία δεν απευθύνονται κατ΄ ανάγκην μόνο σε τρυφερές ηλικίες.

Η δημόσια τηλεόραση, από την άλλη, με κινούμενα σχέδια της Disney (τα οποία κοστίζουν ετησίως 6,5 εκατ. ευρώ!), θεωρεί ότι είναι συνεπής απέναντι στους μικρούς τηλεθεατές. Μοναδική καθημερινή παιδική εκπομπή της το «Ουράνιο τόξο» με τον Χρήστο Δημόπουλο, η οποία μετρά περίπου δέκα χρόνια στον αέρα και είναι εσωτερική παραγωγή με κόστος ανά εκπομπή 1.000

ευρώ.

Οσο για τις περυσινές υποσχέσεις της ΕΤ3 για καθιέρωση παιδικής ζώνης στα πρωινά του Σαββατοκύριακου, παραμένουν υποσχέσεις. Την ίδια στιγμή αναμένεται με ενδιαφέρον η επιστροφή του Νίκου («Παραμυθά») Πιλάβιου στο κανάλι της ψηφιακής ΕΡΤ Πρίσμα+ περίπου τον Δεκέμβριο. Μπορεί όμως ένας παραμυθάς, όσο καλή διάθεση κι αν έχει, να κάνει τη διαφορά όταν, όπως όλα δείχνουν, κανένας δεν είναι διατεθειμένος να επενδύσει σοβαρά στα παραμύθια του;


Παιδιά και διαφήμιση

3 Σχόλια

Τα μικρά παιδιά, σήμερα, κυριολεκτικά, «μεγαλώνουν με την τηλεόραση». Η «ηλεκτρονική μπέιμπυ σίτερ» του 21ου αιώνα παρουσιάζει, στα παιδιά, μια πληθώρα προϊόντων, για να καταναλώσουν.

Η διαφήμιση και οι τεχνικές της, σκοπό έχουν την προώθηση προϊόντων και υπηρεσιών. Όμως, πολλές φορές, οι τεχνικές, που χρησιμοποιούνται, είναι εκτός «θεμιτών» ορίων.

Πραγματική επίθεση, με διαφημιστικά μηνύματα, γίνεται, στα παιδιά, κατά τις περιόδους των διακοπών. Τα ζωηρά χρώματα και τα ευτυχισμένα πρόσωπα, που εμφανίζονται, στις διαφημίσεις, προσελκύουν τα παιδιά, ακόμα κι αν τα διαφημιζόμενα προϊόντα είναι πολύ ακριβά, ανθυγιεινά και δεν ταιριάζουν, στην ηλικία τους. Η επίθεση, στα παιδιά, γίνεται, γιατί τα παιδιά είναι «Καταναλωτές 3 σε 1»:

  • Διαθέτουν χαρτζιλίκι, άρα καταναλώνουν.
  • Επηρεάζουν τις αποφάσεις της οικογένειας, για τις αγορές.
  • Είναι οι μελλοντικοί Καταναλωτές.

Μέχρι πρόσφατα, οι περισσότερες διαφημίσεις, που απευθύνονταν, σε παιδιά, αφορούσαν, όπως είναι φυσικό, παιχνίδια. Σήμερα, παρατηρείται μια στροφή της παιδικής διαφήμισης, σε τρόφιμα. Και μάλιστα τρόφιμα, με υψηλά ποσοστά ζάχαρης, άλατος και λιπαρών. Δηλαδή, «σκουπιδοτρόφιμα», όπως πατατάκια, γαριδάκια, αναψυκτικά κ.λπ., τα οποία ευθύνονται, σημαντικά, και για την τρομακτική έκρηξη της παχυσαρκίας, στα Ελληνόπουλα.

Γιατί η διαφήμιση είναι επιβλαβής για τα παιδιά:

  • Υποδεικνύει λανθασμένες αξίες: δίνει έμφαση, σε τρόπους ζωής, που βασίζονται, στη στιγμιαία ευχαρίστηση και διαβρώνει την αληθινή αξία της προσπάθειας, της πειθαρχίας, του ενδιαφέροντος και της υπευθυνότητας.
  • Ενθαρρύνει τον παράλογο τρόπο σκέψης: όταν βλέπουμε, καθημερινά, το παράλογο, απορρίπτουμε την ορθολογική, κριτική σκέψη.
  • Προτρέπει στην επιπολαιότητα: ενθαρρύνει τις εγωιστικές τάσεις, ενδυναμώνοντας την επιθυμία, για απόκτηση περισσότερων πραγμάτων.
  • Παρουσιάζει μια εσφαλμένη εικόνα των προσωπικών σχέσεων: Η εκμετάλλευση τόσο του γυναικείου όσο και του αντρικού σώματος, στις διαφημίσεις, συμβάλλει, στην αυξανόμενη αποτυχία των προσωπικών σχέσεων. Δείχνοντας π.χ. ότι η αγάπη εξαρτάται από κάποιο προϊόν (αποσμητικό, σαπούνι, οδοντόκρεμα κτλ) οδηγεί, στην επικίνδυνη απλοποίηση των σύνθετων διαπροσωπικών σχέσεων.

Τι μπορούμε να κάνουμε, ως γονείς:

  • Να εξηγήσουμε, στα παιδιά, τις χρησιμοποιούμενες διαφημιστικές μεθόδους: Να δείξουμε την επίδραση της μουσικής υπόκρουσης, κλείνοντας, τελείως, τον ήχο, στην τηλεόραση. Να δείξουμε πως ο ειδικός φωτισμός και τα κοντινά πλάνα υπερβάλλουν το μέγεθος, και την εμφάνιση του προϊόντος. Γι’ αυτό, μερικά παιχνίδια δεν είναι τόσο λαμπερά ή τόσο μεγάλα όσο τα βλέπουμε, στη διαφήμιση.
  • Να εξηγήσουμε, την ψυχολογία του μάρκετινγκ και τι επιδιώκει ο διαφημιστής, με το μήνυμά του: Γιατί ένας όμορφος νέος, που οδηγεί σπορ αυτοκίνητο φορά τζην παντελόνι συγκεκριμένης ακριβής μάρκας; Γιατί ένα όμορφο κορίτσι, που φορά μπικίνι, διαφημίζει ένα πανάκριβο αυτοκίνητο;
  • Να εξηγήσουμε πως πρέπει να αντιλαμβάνεται ο καθένας μας τη φυσική έλξη, τη διασκέδαση, τη φιλία, και ότι οι διαφημιστές χρησιμοποιούν τις επιθυμίες αυτές, για να προωθήσουν αγαθά. Να διευκρινίσουμε ότι αυτές οι επιθυμίες είναι φυσιολογικές, αλλά η εντύπωση, που προσπαθούν να μας δημιουργήσουν οι διαφημιστές, ότι αγοράζοντας κάποιο προϊόν ικανοποιούμε αυτές τις επιθυμίες, είναι, εντελώς, λανθασμένη.
  • Να δείξουμε στα παιδιά την αληθινή σημασία των λέξεων: Τα παιδιά έχουν την τάση να πιστεύουν ό,τι βλέπουν: Μια μάρκα προϊόντος είναι η «καλύτερη», η «γλυκύτερη», η «ταχύτερη»… Θα πρέπει να δώσουμε να καταλάβουν τις πραγματικές διαστάσεις των λέξεων, χωρίς υπερβολές.
  • Να μην παρασυρόμαστε, από την επιμονή των παιδιών να τους αγοράσουμε αυτό ή εκείνο το προϊόν, το οποίο, κατά τη γνώμη μας, δε θα ωφελήσει, πραγματικά, τις ανάγκες τους.

Το ζήτημα «παιδιά και διαφήμιση» πρέπει να αντιμετωπιστεί, ως ένα ζήτημα ηθικής. Τα παιδιά δεν αποτελούν ένα ώριμο τμήμα της αγοράς. Είναι οι πιο άπειροι, από όλους τους Καταναλωτές, διαθέτουν ελάχιστα, ζητούν περισσότερα. Είναι οι πιο κατάλληλοι, για να επηρεασθούν. Άρα, τα παιδιά θα πρέπει να αναγνωρισθούν, ως ειδική κατηγορία ανθρώπων με δικαιώματα, και όχι ως μικροί ενήλικοι.

Για τους λόγους αυτούς, η Ελληνική Νομοθεσία απαγορεύει τη μετάδοση διαφημίσεων, που απευθύνονται, σε παιδιά, από 7:00 μέχρι 22:00, ώστε να προστατευθούν τα παιδιά. Το ΚΕ.Π.ΚΑ. έχει ζητήσει η απαγόρευση αυτή να ισχύσει και για τη διαφήμιση σκουπιδοτροφίμων. Δυστυχώς, όμως, ούτε και η υπάρχουσα νομοθεσία δεν εφαρμόζεται.

Η Πολιτεία πρέπει να αναλάβει τις ευθύνες της, διασφαλίζοντας τη σωματική και ψυχική υγεία των παιδιών.

Το ΚΕ.Π.ΚΑ. καλεί τους Καταναλωτές να καταγγέλλουν, περιπτώσεις παραβίασης της παραπάνω νομοθεσίας.

Για καταγγελίες ή περισσότερες πληροφορίες, ας απευθυνθούμε στο ΚΕ.Π.ΚΑ., τηλ. 2310-233333, ώρες 09:00 – 14:30, για τα μέλη και 12:30 – 14:30, για τα μη μέλη.

Πηγή: Κέντρο Προστασίας Καταναλωτών

Σχετικό…άσχετο

4 Σχόλια

Θα βγω εκτός θεματολογίας του blog αλλά εντός πνεύματος της εποχής….

Και αναρωτιέμαι βρε παιδί μου, πως να μην μας φλομώνουν στην μπούρδα και στην ανοησία καθημερινώς, οταν ανάμεσα στους λαούς που στήνονται μπροστά στο χαζοκούτι, εμείς περήφανα κατέχουμε  την δεύτερη θέση…. Mήπως η εξάπλωση της γρίππης γίνεται μέσω τηλεόρασης?

Δημοσίευση στο The economist (23/9/2009)

Παιδιά και τηλεόραση

4 Σχόλια

Απο την Αννα Πατσούρου παιδίατρο-σύμβουλο μητρικού θηλασμού

Τα παιδικά χρόνια είναι χρόνια διασκέδασης και εκπαίδευσης για τις ανάγκες της ενήλικης ζωής. Χρόνια που ριζώνουν μέσα στα παιδιά οι αξίες της ζωής.

Η τηλεόραση, η μεγάλη πρωταγωνίστρια της οικογενειακής φωλιάς στα περισσότερα νοικοκυριά, εκτός από πόλος έλξης του ενδιαφέροντος των μελών τους, είναι και μια εξαιρετική babysitter. Σχεδόν κάθε παιδάκι, μετά τους 18-24 μήνες της ζωής του, ησυχάζει όταν βλέπει τηλεόραση και οι γονείς μπορούν να χαλαρώσουν ή να κάνουν δουλειές που τα παιδιά δεν τους επιτρέπουν να κάνουν, απορροφώντας όλο το χρόνο τους.

Πρέπει όμως να έχετε υπόψη τα εξής:

v     Η τηλεόραση περιορίζει το χρόνο που έχουν τα παιδιά για να ασκηθούν σε δεξιότητες, που θα τα κάνουν ενήλικες ικανούς να αντιμετωπίσουν θετικά την πραγματικότητα.

v     Τα μαθαίνει πως υπάρχουν (ή δεν υπάρχουν) αξίες, ίσως διαφορετικές από αυτές των γονιών τους.

v     Τα τρομοκρατεί με τις σκηνές βίας.

v     Κάνει τα μάτια τους να εστιάζουν για πολλή ώρα σε συγκεκριμένη απόσταση. Μια τέτοια λειτουργία είναι αφύσικη για το ανθρώπινο μάτι και ενδεχομένως επιφέρει παθολογικά προβλήματα.

v     Τα κάνει να ζητούν ακριβά παιχνίδια και τρόφιμα που καταστρέφουν τα δόντια και την υγεία τους (και ενδεχομένως την τσέπη των γονιών).

v     Μειώνει την επικοινωνία ανάμεσα στα μέλη της οικογένειας.

Σειρές και ταινίες όπως για παράδειγμα: Μπομπ ο μάστορας, Γουίνι-Χαρούμενα Χριστούγεννα, Νόντυ, συνήθως δε φοβίζουν τα παιδιά. Προσέξτε ιδιαίτερα όμως, πολλές εκπομπές και ταινίες για παιδιά που μπορεί να προκαλέσουν μεγάλο φόβο. Ένα μικρό παιδί μπορεί να φοβηθεί από τη μεταμόρφωση της κακιάς μητριάς σε μάγισσα, από το μπόγια, απ’ τις μέλισσες, απ’ το κυνήγι των ζώων, ή να κλαίει για μέρες γιατί η Χιονάτη έφυγε και άφησε τους νάνους μόνους τους.

Ως γονιός πρέπει να πάρετε την ευθύνη του αν θα βλέπουν τα παιδιά σας τηλεόραση και να επιλέξετε ποια προγράμματα θα βλέπουν. Ο πιο αποτελεσματικός τρόπος για να μη βλέπουν τηλεόραση, είναι να μην υπάρχει τηλεόραση στο σπίτι.