Εκπαίδευση των βρεφών στον ύπνο

Σχολιάστε

Η αλήθεια είναι ότι η «εκπαίδευση» των βρεφών στον ύπνο χωρίς διακοπές είναι πολύ αμφιλεγόμενο ζήτημα από επιστημονικής άποψης. Η μόνη μέχρις στιγμής επιστημονικά τεκμηριωμένη γνώση για το θέμα είναι ότι ο νυχτερινός θηλασμός και το co-sleeping ενισχύουν τη διάρκεια του θηλασμού για τον επιστημονικά τεκμηριωμένο θεμιτό στόχο, που είναι για τουλάχιστον δύο χρόνια.

Ως προς τις «διάφορες μεθόδους» εκπαίδευσης ενός βρέφους στο μοναχικό ύπνο και τα «διάφορα βιβλία» που συχνά αναφέρουν πολλοί, είναι όλα το ίδιο, μόνο σε προσοδοφόρες για τους συγγραφείς τους παραλλαγές, και έχουν ως κοινή συνισταμένη το εξής: «Ελεγχόμενο κλάμα».

Ανησυχία υπάρχει στην επιστημονική κοινότητα διεθνώς – και όχι μόνο στους «μαλακούς» γονείς που δε μπορούν να το εφαρμόσουν – για τους κινδύνους του «ελεγχόμενου κλάματος» στην ψυχούλα των βρεφών, αλλά και για το αμφιλεγόμενο έτσι κι αλλιώς μακροπρόθεσμο αποτέλεσμά του: Μωρά που «εκπαιδεύονται» στον μοναχικό ύπνο πρώιμα μπορεί αργότερα, μετά τα 2-3 πρώτα χρόνια της ζωής, να παλινδρομούν, να ξυπνούν, να εμφανίζουν διαταραχές ύπνου, φοβίες κλπ.

Είναι σημαντικό να ενημερώνουμε τους γονείς ότι, από την ώρα που κάνουν ένα παιδί, δεν πρέπει να περιμένουν επιστροφή στην πρότερη «ευεξία» του συνεχόμενου, οκτάωρου ύπνου σχεδόν ποτέ, τουλάχιστον για τα χρόνια της προσχολικής ηλικίας.

Αν δεν είναι ο νυχτερινός θηλασμός, μπορεί να ξυπνούν τη νύχτα για να δώσουν αγκαλιά, ξένο γάλα, νερό στο μικρό τους, για να το σκεπάσουν, για να αλλάξουν πάνα ή αργότερα να το πάνε στην τουαλέτα, για να το παρηγορήσουν από το συνάχι, για να το κοιμήσουν αγκαλιά ώστε να ηρεμήσει ο βήχας του, γιατί πονάνε τα δοντάκια του, είδε εφιάλτη, γιατί απλά θέλουν να ακούν την ανάσα του μωρού τους ενόσω κοιμάται ή απλά γιατί περνάνε και τα δικά τους χρόνια και ο ύπνος τους χειροτερεύει.

Η «ευεξία» του γονιού δεν έχει να κάνει τόσο με τον ανεμπόδιστο ύπνο όσο με την ευτυχία που του φέρνουν τα παιδιά του, με όλο το πακέτο δύσκολης φροντίδας και «ταλαιπωρίας». Το «απαραίτητο οκτάωρο ευεξίας» δεν ανήκει στον κόσμο τούτο…

Eίναι εκπληκτικό το γεγονός ότι πολλές ιδέες, πρακτικές και αντιλήψεις σχετικά με τα μωρά μας δεν έχουν καμία επιστημονική βάση αλλά είναι κατάλοιπα μιας κουλτούρας του παρελθόντος, συμπεριλαμβανομένης της κουλτούρας του μπιμπερό. Έως ένα βαθμό είναι αναμενόμενο γιατί πάντα η καινούργιες επιστημονικές γνώσεις αργούν να γίνουν αποδεκτές και με κόπο αλλάζουν τις παγιωμένες κοινωνικές αντιλήψεις. Είναι επίσης εκπληκτικό το γεγονός ότι εάν μια πρακτική, όσο αντιεπιστημονική και να είναι, είναι ευρέως διαδεδομένη και αποδεκτή, δεν ζητούμε αποδείξεις για αυτήν αλλά ζητούμε αποδείξεις από αυτούς που την αμφισβητούν. Για σκεφτείτε: κάποιος σας λέει ότι μπορεί να πάει στο φεγγάρι και να έρθει σε μια μέρα, χωρίς κανένα πρόβλημα. Λογικό δεν είναι να απαιτήσετε που στηρίζει τα λεγόμενά του; Εάν όμως αυτός έχει καταφέρει να πείσει όλον τον κόσμο, τότε δεν τον αμφισβητούμε, αλλά ζητάμε αποδείξεις από εκείνον που τον αμφισβητεί. Εάν σας πουν ότι το μωρό σας πρέπει να πάρει ένα φάρμακο για το οποίο δεν έχει γίνει καμία έρευνα και δεν έχει φύλλο οδηγιών, θα το δίνατε; Κι όμως, το ελεγχόμενο κλάμα στη βρεφική ηλικία είναι μια παρέμβαση, όπως η χορήγηση φαρμάκου, πιθανά πολύ μεγαλύτερης σημασίας, χωρίς καμία επιστημονική στήριξη. Και αντί να ζητήσουμε φύλλο οδηγιών και επιστημονικές μελέτες που να υποστηρίζουν την αποτελεσματικότητα και την ασφάλεια αυτής της παρέμβασης, ζητούμε από αυτούς που την αμφισβητούν να μας αποδείξουν ότι βλάπτει και δεν είναι αποτελεσματική. Αυτός που προτείνει κάτι χρειάζεται αποδείξεις, όχι εκείνος που δεν δέχεται την πρόταση. Και βέβαια αποδείξεις όχι μόνο στο στενό πλαίσιο εάν το μωρό θα κοιμηθεί περισσότερο κατά τις επόμενες εβδομάδες, αλλά και για επίπεδα άγχους, ορμόνες άγχους, μακροπρόθεσμες συνέπειες στον υπνο μέχρι την ενήλικο ζωή, τυχόν συσχέτιση απώτερα με φοβίες, νευρώσεις κλπ. Μόνον τότε έχει δικαίωμα κάποιος να υποστηρίξει μια παρέμβαση που αφορά την ψυχή ενός μωρού.

Στέλιος Παπαβέντσης-Παιδίατρος

Πηγή: Ιατορ

Ο ΥΠΝΟΣ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ

Σχολιάστε

Το ζήτημα του ύπνου των μωρών, είναι το πρώτο στην κατάταξη ενδιαφέροντος, μεταξύ των νέων γονιών. Ίσως γιατί συνδέεται τόσο άμεσα με την δικής τους ανάγκη για ύπνο, που στα πρώτα χρόνια ζωής του παιδιού , είναι αγαθό σε ανεπάρκεια. Παράλληλα με τους γονείς οι επιστημονικές κοινότητες δείχνουν ανάλογο ενδιαφέρον για το ζήτημα αυτό. Ιατρικά περιοδικά δημοσιεύουν μελέτες και ολόκληρα ιατρικά συνέδρια διοργανώνονται με θέμα των ύπνο των μωρών.
Πολλά από τα αποκαλούμενα «προβλήματα ύπνου» που οι γονείς αναφέρουν σχετικά με τα παιδιά τους, στην πραγματικότητα είναι αποτέλεσμα άκαμπτων και παράλογων προσδοκιών οι οποίες βασίζονται σε αφύσικους και αβάσιμους μύθους σχετικά με το πώς θα έπρεπε να είναι τα παιδιά.
Οι λάθος συμβουλές σχετικά με τον ύπνο που βρίσκονται σε τόσα πολλά βιβλία σχετικά με την φροντίδα των παιδιών, στηρίζονται σε τέτοιου είδους προσδοκίες.
Τα μωρά όμως ποτέ δεν θα προσαρμοσθούν σε προγράμματα διατροφής και ύπνου αυτές που είναι ενάντια στην φύση και τις βιολογικές τους ανάγκες.
Υπάρχουν αρκετά λάθη που γίνονται από τους γονείς πολύ συχνά στην προσπάθεια τους να βοηθήσουν το παιδί τους να κοιμηθεί. Πολλά ειδικά βιβλία περιλαμβάνουν προτάσεις σχετικά με τον ύπνο των παιδιών κάτω από τον γενικό τίτλο  «Τι δεν πρέπει να κάνετε»

1.    Μην αγνοείτε ποτέ τα κλάματα  του μωρού. Τα μωρά και τα νήπια αντιδρούν συναισθηματικά και όχι λογικά. Δεν καταλαβαίνουν γιατί οι εκκλήσεις τους για βοήθεια αγνοούνται. Ακόμη και με τις καλύτερες προθέσεις, το να αγνοείς τα παιδιά τα κάνει να νοιώθουν εγκατάλειψη. Το αποτέλεσμα θα είναι ανασφαλή, μελαγχολικά παιδιά. Δεν κακομαθαίνετε το παιδί ανταποκρινόμενοι στο κλάμα του. Κακομαθημένα είναι τα παιδιά που δεν ξέρουν τι να περιμένουν από τους γονείς τους. Πολύ συχνά τιμωρούνται ή επαινούνται για την ίδια συμπεριφορά σε διαφορετικές χρονικές στιγμές.
Τα βρέφη κλαίνε για κάποιο λόγο. Μπορεί να μην ξέρουμε ποιος είναι ο λόγος, και μπορεί επίσης να μην είμαστε πάντα σε θέση να λύσουμε το πρόβλημα, αλλά πάντα μπορούμε να προσπαθήσουμε. Εάν ένα μωρό κλαίει μέσα στη νύχτα μπορεί να πεινάει, να διψάει, να πονάει, να είναι άρρωστο, να νοιώθει άβολα, να νοιώθει μοναξιά, να είναι ταραγμένο ή μπορεί να έχει ξυπνήσει από ένα εφιάλτη. Αλλά οποιοδήποτε κι αν είναι το πρόβλημα, το μωρό κλαίει γιατί είναι ανίκανο να το αντιμετωπίσει μόνο του και χρειάζεται την συμπαράσταση των γονιών του.
2.    Το να αφήνεις ένα μωρό ή ένα νήπιο να ησυχάσει μόνο του – «θα κουραστεί από το κλάμα και θα κοιμηθεί»- είναι παράλογο. Ανταποκρινόμενοι στο κλάμα των παιδιών, φροντίζοντας τα και προσπαθώντας να τα βοηθήσουμε να ξεπεράσουν οτιδήποτε είναι αυτό που τα αναστατώνει, δεν είναι μόνο αποτελεσματικό αποτελεί και τον μοναδικό σωστό τρόπο να τα βοηθήσουμε να αποκοιμηθούν.
Πολλοί υποστηρίζουν ότι αφήνοντας τα παιδιά να ησυχάσουν μόνα τους, μαθαίνουν πώς να διαχειρίζονται μόνα τους την αναστάτωση τους. Πιο συναισθηματικά «σοφοί» γονείς και γιατροί υποστηρίζουν ότι μια τέτοια μέθοδος είναι καταστροφική για την αυτοεκτίμηση των παιδιών. Γιατί την ίδια ώρα που υποτίθεται ότι αυτονομούνται, μαθαίνουν επίσης ότι δεν μπορούν να εμπιστεύονται  τους γονείς τους και να περιμένουν απ αυτούς να ανταποκριθούν στις συναισθηματικές τους ανάγκες. Παιδιά που δεν μπορούν να εμπιστευθούν τους γονείς δεν μπορούν να έχουν συναισθηματική ισορροπία. Γιατί είναι παιδιά που νοιώθουν ότι τα έχουν εγκαταλείψει, ότι δεν αξίζουν την προσοχή και την φροντίδα. Σ ένα βαθμό θα γίνουν ψυχολογικά διαταραγμένα και ενδέχεται να το εκδηλώνουν με το να είναι προσκολλημένα, πεισματάρικα και απαιτητικά.
3.    Εάν πιστεύετε ότι το παιδί κλαίει απλά γιατί γκρινιάζει και όχι γιατί υπάρχει κάποιο πρόβλημα, χρήσιμο θα ήταν να αξιολογήσετε προσεκτικά την αιτία που μπορεί να κάνει το παιδί σας να γκρινιάζει. Ισως χρειάζεται να περιορίσετε από το ημερήσιο πρόγραμμα του τα πράγματα που το αναστατώνουν. Εάν το παιδί κοιμάται μόνο του, ξαπλώστε μείνετε μαζί του μέχρι ν αποκοιμηθεί. Η παρουσία σας θα το κάνει να νοιώσει ασφάλεια και ηρεμία.
4.    Μην περιμένετε από ένα μωρό να κοιμηθεί σε όλη τη διάρκεια της νύχτας. Οποιοδήποτε είδος «εκπαίδευσης» που έχει σκοπό διδάξει τα μωρά να κοιμούνται συνεχώς σε όλη τη διάρκεια της νύχτας είναι αφύσικη και πιθανά επικίνδυνη. Τα μωρά  έχουν ένα βιολογικό ρολόι που τα ξυπνάει συχνά μέσα στο 24ωρο προκειμένου να τρέφονται- σωματικά και συναισθηματικά*- όσο συχνά έχουν ανάγκη σ αυτό το στάδιο της ζωής τους. Όταν μεγαλώσουν αρκετά να θα κοιμούνται συνεχόμενα κατά τη διάρκεια της νύχτας χωρίς καμία ιδιαίτερη εκπαίδευση.
* έχουν εξίσου μεγάλη ανάγκη για  συχνή επαφή, με το άγγιγμα, με τα μάτια και την φωνή, για  να νοιώθουν ασφάλεια και να ηρεμούν.

5.    Μην δίνετε στα μωρά οποιοδήποτε είδος φαρμάκου ή αλκοολούχου σκευάσματος οποιασδήποτε ποιότητας ή ποσότητας.
6.    Μην αφήνετε τα παιδιά να βλέπουν τηλεόραση ή ταινίες λίγο πριν την ώρα του ύπνου. Τα νήπια και τα μικρά παιδιά «χάνονται» μέσα στη φαντασία και το χάος των τηλεοπτικών προγραμμάτων μ ένα τρόπο που οι ενήλικες δεν μπορούν να καταλάβουν. Τα παιδιά δεν είναι σε θέση να ξεχωρίσουν την πραγματικότητα από την φαντασία που παρουσιάζει η οθόνη. Ως αποτέλεσμα μπορεί να φαίνονται ήρεμα εξωτερικά αλλά μπορεί να έχουν μεγάλη συναισθηματική ταραχή. Ακόμη και τα χαρούμενα και ανώδυνα παιδικά προγράμματα μπορεί να έχουν τέτοιο αποτέλεσμα. Επίσης μην αφήνετε τα παιδιά να παίζουν videogames πριν την ώρα του ύπνου.
7.    Μην μαλώνετε με τα παιδιά στην ώρα του ύπνου. Μην μαλώνετε με τα παιδιά αλλά και με οποιονδήποτε άλλο μέσα στο σπίτι . Εάν παρατηρείτε, ότι σε σταθερή βάση, δίνετε μάχη με το παιδί σας προκειμένου να πάει στο κρεβάτι του, ήδη θα έχετε μια απόδειξη, ότι οι καβγάδες δεν έχουν αποτέλεσμα. Προσπαθήστε ψύχραιμα να καταλάβετε γιατί το παιδί αντιστέκεται στον βραδινό ύπνο. Μήπως δεν νυστάζει αρκετά την συγκεκριμένη ώρα ? Μήπως έχετε παραβλέψει να συνδέσετε αυτή την ώρα της ημέρας με ευχάριστες διαδικασίες? Προσπαθήστε επίσης να ξεκινάτε τις διαδικασίες του ύπνου πριν αρχίσετε να νοιώθετε πολύ κουρασμένοι οι ίδιοι. Είναι  πολύ δύσκολο, αν οι γονείς κουβαλάνε την κούραση της ημέρας, να είναι συγχρόνως και ήρεμοι και πρόθυμοι να δημιουργήσουν ευχάριστη και ασφαλή ατμόσφαιρα.
8.    Μην ταϊζετε, τα μεγαλύτερα παιδιά, λίγο πριν τον ύπνο. Η τροφή χρειάζεται χρόνο για να χωνευθεί . Στη διάρκεια του ύπνου η πέψη δεν γίνεται με τον ίδιο τρόπο που γίνεται όταν είμαστε ξύπνιοι. Αργοπορεί και μερικές φορές αναστέλλεται. Το αποτέλεσμα είναι φούσκωμα και ενοχλήσεις στο στομάχι. Αυτά τα συμπτώματα δεν βοηθούν σε έναν ήρεμο ύπνο. Απ’ αυτό τον κανόνα εξαιρούνται βεβαίως, τα μωρά που θηλάζουν. Ο θηλασμός βοηθάει το μωρό να αποκοιμηθεί. Εννοείται ότι τα μωρά που θηλάζουν πρέπει να θηλάζουν όσο συχνά το έχουν ανάγκη.

Βασισμένο σε άρθρο του Paul M. Fleiss

Πηγή:4family

Πόσο ασφαλές είναι το ελεγχόμενο κλάμα;

2 Σχόλια

«Άστο να κλάψει» … Πόσο σωστό είναι για το μωρό μας;

Το ελεγχόμενο κλάμα (γνωστό επίσης ως εκπαίδευση στον ύπνο) είναι μια τεχνική που εφαρμόζεται ευρέως ως ένας τρόπος για να αντιμετωπιστούν μωρά και μικρά παιδιά που δεν κοιμούνται από μόνα τους ή που ξυπνούν την νύχτα. Το ελεγχόμενο κλάμα περιλαμβάνει να αφήνεις το βρέφος να κλαίει για ολοένα αυξανόμενα χρονικά διαστήματα πριν του προσφέρεις αγκαλιά ή παρηγοριά. Ο σκοπός του ελεγχόμενου κλάματος είναι να αφήσεις τα μωρά να πέφτουν για ύπνο από μόνα τους και να τα σταματήσεις από το κλάμα ή τις φωνές τους, που στόχο έχουν να έρθεις κοντά τους κατά τη διάρκεια της νύχτας.

Η ανησυχία εδώ είναι ότι αυτή η ευρέως διαδεδομένη και προτεινόμενη ακόμα και από επαγγελματίες υγείας τεχνική έρχεται σε αντίθεση με τις ανάγκες των βρεφών για την καλύτερη δυνατή συναισθηματική και ψυχική υγεία, και είναι πιθανό να έχει αρνητικά – χωρίς βέβαια κακή πρόθεση από την πλευρά των γονιών – αποτελέσματα.

Ας δούμε τα επιστημονικά δεδομένα. Τα βρέφη πρέπει να προσαρμοστούν σε ένα εντελώς νέο κόσμο και ακόμα και μικρές αλλαγές είναι πιθανό να προκαλούν άγχος. Αφήνοντας ένα μωρό να κλαίει χωρίς απόκριση και παρηγοριά, ακόμα κι αν γίνεται για μικρή χρονική περίοδο, μπορεί να είναι πολύ αγχωτικό και επώδυνο για αυτά.

Το κλάμα είναι σχεδιασμένο από τη φύση ως σινιάλο ανάγκης του βρέφους για απόκριση

Παρότι η τεχνική του ελεγχόμενου κλάματος ίσως τελικά οδηγήσει το μωρό να μην κλαίει, είναι πιθανό να του διδάσκει να μην αναζητεί ή να μην περιμένει βοήθεια και υποστήριξη όποτε είναι αγχωμένο.

Τα βρέφη από την ηλικία των έξι μηνών κι έπειτα υποφέρουν από ποικίλου βαθμού άγχος αποχωρισμού από τους γονείς τους. Αυτό το άγχος συνεχίζεται έως ότου συνειδητοποιήσουν ότι οι γονείς τους θα επιστρέψουν κάθε φορά που φεύγουν, και ότι είναι ασφαλή ότι και να συμβαίνει. Αυτή η συνειδητοποίηση είναι ένα στάδιο που μπορεί να έρθει και στα τρία χρόνια της ζωής.

Σχεδόν όλα τα μικρά παιδιά ωριμάζουν από μόνα τους έως τριών ή τεσσάρων ετών και αποβάλλουν την ανάγκη να ξυπνούν το βράδυ για αγκαλιά και να επιζητούν την παρουσία των γονιών τους, πολλά δε πολύ νωρίτερα από αυτήν την ηλικία. Η αυθαίρετη επιμονή του ενήλικα για πρόωρη ωρίμανση του παιδιού σε αυτόν τον τομέα έχει συχνά αποτέλεσμα προβλήματα ύπνου και συναισθηματικής φύσης που διαρκούν σε βάθος χρόνου.

Τα μωρά μας είναι πιο πιθανό να αναπτύξουν ασφαλή σύνδεσμο με τους γονείς τους όταν εκείνοι απαντούν έγκαιρα, κατάλληλα και με συνέπεια στις ανάγκες και το άγχος τους. Οι ασφαλείς σύνδεσμοι στη βρεφική ηλικία (secure attachment) αποτελούν τη βάση για όλες τις σχέσεις του νέου ανθρώπου στο μέλλον, για μια καλή ψυχική υγεία στην ενήλικη ζωή.

Τα βρέφη των οποίων οι γονείς ανταποκρίνονται στις ανάγκες τους και αντιδρούν έγκαιρα στο κλάμα τους, μαθαίνουν να «ησυχάζουν» πιο γρήγορα σε βάθος χρόνου γιατί γίνονται πιο ασφαλή στην πεποίθησή τους ότι οι ανάγκες τους για συναισθηματική ασφάλεια θα ικανοποιηθούν.

Οι απαιτήσεις του σύγχρονου Δυτικού τρόπου ζωής και κάποιες συμβουλές «ειδικών» έχουν οδηγήσει τους γονείς στην ψευδή προσδοκία ότι όλα τα βρέφη και μικρά παιδιά θα έπρεπε να κοιμούνται όλη τη νύχτα συνεχόμενα από τους πρώτους ήδη μήνες της ζωής τους, ή ακόμα και από τις πρώτες εβδομάδες. Στην πραγματικότητα τα μωρά μας είναι βιολογικά προγραμματισμένα να ξυπνούν πολύ πιο συχνά τη νύχτα σε σύγκριση με μεγαλύτερα παιδιά και ενήλικες, γιατί οι κύκλοι ύπνου τους είναι πολύ πιο σύντομοι. Τα μωρά μας κοιμούνται για πολύ λίγο χρόνο βαθιά, έπειτα βιώνουν αρκετό ύπνο REM (ύπνο γρήγορων κινήσεων των ματιών, συνδεόμενο με τα όνειρα) και ξυπνούν έπειτα από 1-2 ώρες, για να επιστρέψουν έπειτα σε έναν παρόμοιο βραχύ κύκλο ύπνου. Οι σύντομοι κύκλοι ύπνου επιτρέπουν στα βρέφη να περνούν περισσότερο χρόνο της ημέρας στον ύπνο REM, o οποίος θεωρείται ιδιαίτερα σημαντικός για την ανάπτυξη του εγκεφάλου.

Πολλοί γονείς αισθάνονται εξαντλημένοι όταν τα μικρά τους παιδιά κλαίνε την νύχτα, εν μέρει γιατί απαιτείται πρόσθετη ενέργεια για να σηκωθούν και να ηρεμήσουν το μικρό τους, αλλά και μερικές φορές γιατί έχουν την μη ρεαλιστική προσδοκία ότι τα μωρά «πρέπει» να κοιμούνται μόνα τους όλη νύχτα. Κάποιοι από αυτούς τους γονείς βρίσκουν ότι το ελεγχόμενο κλάμα βοηθάει. Άλλοι γονείς όμως βρίσκουν ότι δε βοηθάει ή ότι προκαλεί τόσο επώδυνες στιγμές σε γονείς και μωρό που αποφασίζουν να εγκαταλείψουν τη μέθοδο.

Δυστυχώς δεν υπάρχουν καθόλου έρευνες που να εκτιμούν τα επίπεδα ψυχολογικού στρες των βρεφών που υφίστανται την μέθοδο του ελεγχόμενου κλάματος, ή την μακροπρόθεσμη συναισθηματική ή ψυχική επίδραση της μεθόδου στο παιδί που αναπτύσσεται.

Η επιστήμη σήμερα λοιπόν λέει ότι είναι φυσιολογικό και υγιές για μωρά και μικρά παιδιά να μην κοιμούνται χωρίς διακοπή όλη νύχτα και να χρειάζονται την προσοχή και παρουσία των γονιών τους κατά τη διάρκεια της νύχτας. Αυτό δε θα έπρεπε να ονομάζεται διαταραχή, πάθηση, πρόβλημα, εκτός εάν είναι καθαρά έξω από τις συνηθισμένες καταστάσεις.

Οι γονείς θα πρέπει να ενημερώνονται ότι η ανταπόκρισή τους στις ανάγκες και το κλάμα του παιδιού τους δε θα προκαλέσει κάποια επίμονη, κακή «συνήθεια», όπως ευρέως διαδεδομένες αιτιάσεις χωρίς καμία επιστημονική βάση υποστηρίζουν.

Το ξύπνημα του παιδιού τη νύχτα μπορεί να οφείλεται σε άγχος αποχωρισμού, και σε αυτές τις περιπτώσεις οι γονείς θα πρέπει να ενημερώνονται ότι είναι «εντάξει» να κοιμούνται μαζί ή κοντά στο παιδί, τηρώντας συγκεκριμένες προφυλάξεις. Αυτό συχνά έχει ως αποτέλεσμα όλοι να επιστρέφουν σε ομαλό νυχτερινό ύπνο.

Κάθε μέθοδος που χρησιμοποιείται για να βοηθήσει τους γονείς να κοιμηθούν καλύτερα τη νύχτα δεν θα έπρεπε να αποβαίνει εις βάρος των αναπτυξιακών και συναισθηματικών αναγκών του παιδιού. Εάν το ελεγχόμενο κλάμα κρίνεται σκόπιμο να χρησιμοποιηθεί, θα ήταν πιο κατάλληλο αφότου το παιδί μπορεί να κατανοήσει το νόημα των λέξεων από τους γονείς, μπορεί να γνωρίζει ότι οι γονείς του θα έρθουν πίσω και να μπορεί να νιώθει ασφαλές χωρίς την παρουσία των γονιών.

Από αναπτυξιακή άποψη η ηλικία αυτή είναι περίπου τριών χρονών. Αυτό βέβαια ποικίλει ανάλογα με το παιδί, για αυτό η παρατήρηση του δικού μας παιδιού και η απόκρισή μας στα σημάδια του είναι ο καλύτερος τρόπος για να διαπιστώσουμε εάν το παιδί μας είναι έτοιμο να κοιμηθεί μόνο του νιώθοντας ασφαλές. Η μητέρα θα πρέπει να αποφεύγει συγκρίσεις του παιδιού της με άλλα παιδιά και να εστιάζει στην αναπτυξιακή ωρίμανση του δικού της παιδιού, η οποία μπορεί να ποικίλει.

Πριν την έναρξη της μεθόδου ελεγχόμενου κλάματος, επαγγελματίας υγείας (πχ παιδίατρος) θα έπρεπε να αξιολογήσει πλήρως την υγεία του παιδιού, τις ενδο-οικογενειακές σχέσεις, το κατά πόσο το κλάμα του μωρού τη νύχτα είναι πραγματικά έξω από τα φυσιολογικά όρια. Θα πρέπει να γίνεται προσπάθεια ώστε οι γονείς να συνδέονται με υποστηρικτικές δομές στην κοινότητα για να περιοριστεί η απομόνωση που συχνά υπάρχει σε γονείς με μικρά παιδιά. Άλλες στρατηγικές, εκτός από το ελεγχόμενο κλάμα, θα έπρεπε πάντα να συζητούνται με τους γονείς ως προτιμότερες επιλογές.

Εάν ένα μωρό ή μικρό παιδί έχει ήδη βιώσει αποχωρισμό από το γονιό του εξαιτίας αρρώστιας, νοσηλείας, απουσίας του γονιού ή υιοθεσίας, ή εάν ένα παιδί εκδηλώσει μεγάλο άγχος κατά τη διαδικασία του ελεγχόμενου κλάματος, η μέθοδος δεν θα πρέπει να χρησιμοποιείται. Αυτό γιατί τα παιδιά που έχουν ήδη βιώσει τραυματικό αποχωρισμό είναι πιο ευάλωτα στις αρνητικές συνέπειες από το είδος του στρες που προκαλείται από το ελεγχόμενο κλάμα.

Όποτε οι γονείς φτάνουν στα όριά τους με το έντονο κλάμα του παιδιού και υπάρχει κίνδυνος παιδικής κακοποίησης, είναι απαραίτητο οι γονείς αυτοί να λαμβάνουν περαιτέρω υποστήριξη και σύνδεση με κοινωνικό λειτουργό.

Στους γονείς θα πρέπει να λέγεται ότι το ελεγχόμενο κλάμα δεν έχει ερευνηθεί για τα επίπεδα στρες που προκαλεί στο μωρό ή για τις συνέπειές του μακροπρόθεσμα στην συναισθηματική του ανάπτυξη.

Όποτε χρησιμοποιείται, θα πρέπει να δίνονται οδηγίες για όσο το δυνατό πιο ασφαλή πρακτική και προφυλάξεις. Ειδικότερα, οι γονείς θα πρέπει να εστιάσουν στο επίπεδο άγχους που προκαλεί στο παιδί τους και όχι στο χρονικό διάστημα – λεπτά της ώρας- που το μωρό τους έχει αφεθεί να κλαίει. Επιπλέον, οι γονείς πρέπει να εγκαταλείπουν την τεχνική οποιαδήποτε στιγμή δεν την «νιώθουν» σωστή.

Πηγή: Australian Association for Infant Mental Health. Position Paper 1: Controlled Crying. Revised ed, March 2004

Μετάφραση και απόδοση στα Ελληνικά:

Στέλιος Παπαβέντσης, M.R.C.P.C.H., D.C.H. I.B.C.L.C.
Παιδίατρος – Σύμβουλος Γαλουχίας
www.pediatros-thes.gr

Βιβλιογραφία:

Bowlby J (1973). Attachment and loss: 2. Separation. Harmondswroth, Middlesex: Penguin.
McKenna J (2000). Cultural influences on infant sleep. Zero to Three 20, 9-18.
Perry BD et al. Homeostasis, stress, trauma, and adaptation: a neurodevelopmental view of childhood trauma. Child and Adolescent Psychiatric Clinics of North America 7, 33-51: 1998.

Επιμέλεια άρθρου υγείας: Συντακτική Ομάδα Υγείαonline

Ο ημερήσιος ύπνος ενισχύει την αφαιρετική σκέψη των βρεφών

4 Σχόλια

Ο σύντομος ύπνος κατά τη διάρκεια της ημέρας βοηθάει τον αναπτυσσόμενο εγκέφαλο του μωρού να συγκρατεί νέες πληροφορίες ενισχύοντας έτσι την ικανότητα μάθησης, υποστηρίζουν Αμερικανοί επιστήμονες.

Σύμφωνα με την Rebecca Gomez, τον Richard Bootzin και τη Lynn Nadel από το Πανεπιστήμιο της Αριζόνα, τα μωρά που «παίρνουν ένα σύντομο υπνάκο» κατά τη διάρκεια της ημέρας είναι πιο πιθανό να κατέχουν την προχωρημένη συνιστώσα της μάθησης που ονομάζεται αφαιρετική σκέψη, σε σύγκριση με τα βρέφη που δεν κοιμούνται κατά τη διάρκεια της ημέρας.

Στο πλαίσιο της μελέτης τους, οι ερευνητές έβαλαν 48 βρέφη ηλικίας 15 μηνών, μερικά εκ των οποίων κοιμόνταν μεταξύ των συνεδριών και μερικά όχι, να ακούσουν επανειλημμένως ηχογραφημένες «φράσεις» που είχαν δημιουργηθεί σε μια τεχνητή γλώσσα μέχρι να εξοικειωθούν με αυτές.

Η μεγαλύτερης διάρκειας προσήλωση του βλέμματος των μωρών σε ένα φως που αναβόσβηνε ταυτόχρονα με τις φράσεις που ακούγονταν υποδείκνυε ότι πρόσεχαν και μάθαιναν.

Αν και τα βρέφη που δεν κοιμόνταν μετά τις συνεδρίες εξακολουθούσαν να αναγνωρίζουν τις φράσεις που είχαν μάθει νωρίτερα, τα μωρά που είχαν κοιμηθεί μεταξύ των συνεδριών ήταν σε θέση να χρησιμοποιήσουν τη δομή των προτάσεων για να προβλέψουν τη σχέση τους με νέες φράσεις, χαρακτηριστικό που υποδεικνύει αφαιρετική σκέψη.

Πηγή: United Press International, healthview.gr

Διαβάστε επίσης:

What losing an hour’s sleep really does to your children

Να Κοιμηθεί Kανείς ή να Μη Κοιμηθεί: Ιδού η Απορία

3 Σχόλια

(«To sleep or not to sleep» άρθρο της Donna Sinnott – παραχώρηση από Nursing Mother News στο Breastfeeding.com απ’ όπου και η μετάφραση)

Η γέννηση ενός μωρού είναι αληθινά ένα θαυμάσιο μυστήριο της ζωής. Η διαδικασία της γέννησης δεν έχει αλλάξει πολύ τα τελευταία 5.000 χρόνια και περισσότερο. Στην αρχή, πριν να υπάρξουν ρολόγια και προγράμματα, τα μωρά πάντα θήλαζαν από τη μαμά τους, σύμφωνα με τις ανάγκες τους, μέρα και νύχτα. Μόνο τα τελευταία 200 χρόνια, κάποιοι πολιτισμοί άρχισαν να προσθέτουν περισσότερα δωμάτια, και μόνο τα τελευταία 10 χρόνια ή κάπου τόσο, βλέπουμε την άνθιση μεθόδων για «εκπαίδευση ύπνου».

Σε μια ανασκόπηση ερευνών σε 172 κοινωνίες, όλα τα βρέφη σε όλους τους πολιτισμούς έχουν κάποιο κομμάτι από κοινού ύπνου τη νύχτα, ακόμη και μόνο για μερικές ώρες. Η κοινωνία των ΗΠΑ αντιστέκεται πεισματικά σαν η μόνη κοινωνία στην οποία τα μωρά τοποθετούνται τυπικά στα κρεβάτια τους και στα δικά τους δωμάτια. Αλλά, για πολλά θηλάζοντα μωρά, το νυχτερινό ξύπνημα είναι φυσιολογικό και απαραίτητο. Το νυχτερινό ξύπνημα είναι τόσο φυσιολογικό όσο ο από κοινού ύπνος με ένα παιδί σχεδόν σε οποιονδήποτε πολιτισμό, εκτός από τις ΗΠΑ.

Σε ορισμένες Δυτικές κουλτούρες, όπως στις ΗΠΑ, η τεχνητή διατροφή είναι ο κανόνας και οι προσδοκίες είναι διαφορετικές. Από τα μωρά περιμένουμε να κοιμηθούν για μεγαλύτερες περιόδους μόνα, συχνά σε ξεχωριστό δωμάτιο, μέχρι τη στιγμή που θα φτάσουν στην ηλικία των 3 ή 4 μηνών. Αυτή είναι μια διευθέτηση που έχει αναπτυχθεί τα τελευταία 200 χρόνια εξαιτίας πολιτιστικών λόγων, όχι λόγω βιολογικής καταλληλότητας. Σχεδόν σε όλους τους πολιτισμούς της υδρογείου, οι μητέρες και τα μωρά κοιμούνται μαζί τη νύχτα για πολλούς λόγους, κυρίως γιατί το μωρό έτσι μπορεί να θηλάσει με λιγότερη αναστάτωση του ύπνου. Οι γονείς αυτών των πολιτισμών περιμένουν τα μωρά να ξυπνούν συχνά για να θηλάσουν τη νύχτα μέχρι να είναι αρκετά ώριμα ώστε με φυσικό τρόπο να ξεπεράσουν την ανάγκη αυτής της συμπεριφοράς, μια διαδικασία που μπορεί να διαρκέσει χρόνια. Ένα μωρό που ξυπνάει – ακόμη κι ένα μεγαλύτερο μωρό ή νήπιο που ξυπνάει – δεν θεωρείται ασυνήθιστο ή πρόβλημα σ’ αυτούς τους πολιτισμούς.

Εκτός από τους πρακτικούς λόγους για τον από κοινού ύπνο, η επιστήμη έχει πλέον μάθει ότι ο ύπνος μαζί με τη μαμά είναι μια βιολογική ανάγκη. Τα βρέφη δεν αναπτύσσουν την ικανότητα να χρησιμοποιούν εύκολα τους διάφορους τύπους αναπνοής μέχρι τουλάχιστον να είναι 3 ή 4 μηνών. Ο James McKenna, Καθηγητής Ανθρωπολογίας, έχει δημοσιεύσει πολλές μελέτες που παρέχουν αποδείξεις για το ότι όταν η μητέρα και το μωρό κοιμούνται μαζί, ο τρόπος αναπνοής της μητέρας και οι κινήσεις της επιδρούν στον τρόπο αναπνοής του μωρού και στα πρότυπα αφύπνισής του. Τα μωρά εξασκούνται περισσότερο στις μεταβάσεις από το ένα είδος αναπνοής στο άλλο. Επίσης, οι μητέρες και τα θηλάζοντα μωρά τους μπορούν να αναπτύξουν τους ίδιους κύκλους ύπνου κάτι το οποίο παίζει θετικό ρόλο στη μικρότερη διακοπή του ύπνου για όλους. Οι θηλάζουσες μαμάδες δεν μπορούν να κοιμηθούν βαθιά έτσι κι αλλιώς: οι γυναίκες που βρίσκονται σε γαλουχία είναι ορμονικά προγραμματισμένες να μην έχουν τον 4ο και βαθύτερο κύκλο του ύπνου, πιθανώς για να είναι ικανές να συντονίζονται στους κύκλους ξυπνημάτων των μωρών τους.


Έτσι, πώς εμείς οι Αμερικανοί θα ανταπεξέλθουμε σε μια τέτοια αλλαγή στις πολιτιστικές μας συνήθειες; Μια εργαζόμενη μητέρα, ή μια μητέρα που μένει στο σπίτι μπορεί να ρωτήσει: «Χρειάζομαι τον ύπνο μου. Πώς θα λειτουργώ καλά;» Λοιπόν, υπάρχουν πολλά εναλλακτικά στη συνηθισμένη διευθέτηση του ύπνου που μπορούν να κάνουν το νυχτερινό θηλασμό πολύ πιο εύκολο:

* Η κούνια του μωρού (ή μια κούνια για από κοινού ύπνο) μπορεί να ενώνεται με το κρεβάτι των γονιών (με τη μία πλευρά ανοιχτή).
* Μπορεί να τοποθετηθεί ένα στρώμα στο πάτωμα στο δωμάτιο του μωρού ή στο δωμάτιο των γονιών έτσι ώστε η μαμά να ξαπλώνει κάτω και να κοιμάται καθώς θηλάζει το μωρό βάζοντας ξανά για ύπνο.
* Μπορεί να χρησιμοποιηθεί ένα προστατευτικό για κρεβάτι στο στρώμα στο πάτωμα ή στο κρεβάτι των γονιών ακόμη κι αν το μωρό απλώς κοιμάται στο κρεβάτι τους για μέρος της νύχτας.
* Η μαμά μπορεί να ξυπνάει και να θηλάζει το μωρό κάθε 2-3 ώρες τη μέρα αν το θηλάζει συνεχώς τη νύχτα.
* Ξυπνήστε και θηλάστε το μωρό ακριβώς πριν πάτε για ύπνο έτσι ώστε να πετύχετε ένα μεγαλύτερο κύκλο ύπνου πριν το μωρό ξυπνήσει ξανά.

Όπως πολλές αποφάσεις που παίρνουν οι γονείς, υπάρχουν υπέρ και κατά στην ανάπτυξη μιας διευθέτησης ύπνου από κοινού. Ένα οικογενειακό κρεβάτι μπορεί να προλάβει το Σύνδρομο Αιφνίδιου Βρεφικού Θανάτου (ΣΑΒΘ), ρυθμίζει την αναπνοή, ρυθμίζει τη θερμοκρασία του σώματος και βοηθάει τη μαμά να αντιληφθεί ευκολότερα αν κάτι δεν πάει καλά. Ο ύπνος από κοινού δημιουργεί λιγότερη διάσπαση στον ύπνο και συνεχίζει να προσφέρει θρέψη και θαλπωρή κατά τη διάρκεια των νυχτερινών ωρών. Ένα οικογενειακό κρεβάτι μπορεί να βοηθήσει να γίνουν οι νυχτερινοί θηλασμοί ευκολότεροι και να επανασυνδεθεί η οικογένεια μετά από μια μακριά μέρα.

Ναι, υπάρχουν κατά στο οικογενειακό κρεβάτι. Μπορεί να είναι δυσκολότερο για τη μαμά να ησυχάσει εξαιτίας του στριφογυρίσματος και του τριξίματος από τις πάνες. Μπορεί να δημιουργεί λιγότερη ιδιωτικότητα, να δυσκολέψει το να ξαπλώσεις αργότερα ή να σηκωθείς νωρίτερα. Ένα οικογενειακό κρεβάτι μπορεί ακόμη να δημιουργεί αυξανόμενες αμφιβολίες όπως: «Κάνω το σωστό;» ή «Πότε θα σταματήσει αυτό;»

Απλώς θυμηθείτε, άσχετα με το πώς είναι η διευθέτηση του ύπνου στο σπίτι σας, το που κοιμάται ο μπαμπάς και η μαμά είναι προσωπική απόφαση που αφορά τους γονείς που θα πρέπει να παίρνεται βάσει του τι είναι το καλύτερο για το μωρό, εσάς και την οικογένειά σας. Όπως για πολλές αποφάσεις σαν γονιός, εμπιστευτείτε τον εαυτό σας όταν κάνετε οποιαδήποτε επιλογή είναι η καλύτερη για σας και την οικογένειά σας. Θυμηθείτε, το νυχτερινό ξύπνημα για θρέψη και παρηγοριά είναι συχνά μια βιολογική ανάγκη και όχι μια επιλογή του βρέφους. Με τα λόγια του Dr. Sears, συγγραφέα του “Nighttime Parenting” και άλλων βιβλίων, «στους πρώτους μήνες, οι ανάγκες του βρέφους είναι οι υψηλότερες, αλλά η ικανότητά του να επικοινωνήσει για να μεταφέρει αυτές τις ανάγκες είναι η χαμηλότερη».

Πηγές:
“Nighttime Parenting” – Sears
“Three in a Bed” – Jackson
“The Breastfeeding Answer Book” – Mohrbracher and Stock
“Mothering” magazine Nov/Dec 1998
Ειδικές ευχαριστίες στον Jo Matey

Αυτό το άρθρο πρωτοπαρουσιάστηκε στο Nursing Mother News, μια έκδοση του Nursing Mother Alliance. Ο οργανισμός Nursing Mother Alliance είναι ένας εθελοντικός, μη κερδοσκοπικός οργανισμός που υποστηρίζει τις θηλάζουσες μητέρες στην περιοχή της Φιλαδέλφεια και παρέχει εκπαιδευτικά σεμινάρια. Μπορεί κανείς να επικοινωνήσει με την ομάδα αυτή στo τηλέφωνο (610 2519405, στις ΗΠΑ) ή στο e-mail της Donna Sinnott: corikyle@aol.com

Σημείωση: Το άρθρο αναφέρεται στις ΗΠΑ αλλά έχουμε τη γνώμη ότι τα δεδομένα του είναι κοινά για πολλές ευρωπαϊκές χώρες, μεταξύ αυτών και τη δική μας.

Μπορείτε να διαβάσετε το οριτζιναλ άρθρο της Donna Sinnott “To Sleep or Not to Sleep: That is the Question” εδώ